Theo đó, trong giai đoạn 2021 - 2030, Chính phủ giao tỉnh Ninh Bình hoàn thành 24.336 căn nhà ở xã hội. Nhìn lại chặng đường đã qua, nhịp độ tăng tốc là khá rõ: giai đoạn 2021 - 2024, địa phương hoàn thành 964 căn, đạt 100% chỉ tiêu; riêng năm 2025, con số này vọt lên 4.461 căn, tiếp tục đạt 100% kế hoạch được Thủ tướng Chính phủ giao. Sang năm 2026, mục tiêu được nâng lên khoảng 6.053 căn, nghĩa là chỉ trong một năm, tỉnh phải làm ra lượng nhà ở xã hội lớn gấp hơn sáu lần cả bốn năm đầu của giai đoạn.
Đại diện lãnh đạo tỉnh Ninh Bình cho biết, tỉnh yêu cầu các sở, ngành, địa phương và chủ đầu tư tăng cường phối hợp, thường xuyên kiểm tra, kịp thời tháo gỡ khó khăn phát sinh. Các chủ đầu tư được yêu cầu tập trung nhân lực, máy móc, vật tư, thi công liên tục nhưng vẫn phải giữ chất lượng công trình. Hiện tỉnh đang triển khai khoảng 30 dự án, chủ yếu tập trung ở các khu công nghiệp, khu đô thị và những địa bàn có nhu cầu lớn về nhà ở cho công nhân, người lao động và đối tượng chính sách.
Hơn 6.000 căn nhà ở xã hội tại Ninh Bình đang được đẩy nhanh tiến độ
Về mặt chỉ đạo điều hành, Ninh Bình sau sáp nhập đã kiện toàn Ban Chỉ đạo phát triển nhà ở xã hội, ban hành kế hoạch giai đoạn 2026 - 2030 với số căn hộ hoàn thành cụ thể theo từng năm. Văn bản của UBND tỉnh còn yêu cầu Sở Xây dựng tổng hợp, báo cáo kết quả định kỳ trước ngày 20 hằng tháng. Lãnh đạo tỉnh cũng đòi hỏi các chủ đầu tư có cam kết bằng văn bản về việc hoàn thành chỉ tiêu năm 2026. Cách làm này biến mục tiêu hành chính thành trách nhiệm có thể đo đếm, một điều kiện cần cho cuộc đua tiến độ.
Dự án khu nhà ở xã hội Bãi Viên (phường Thành Nam) khởi công từ tháng 5/2025, tổng vốn đầu tư hơn 900 tỷ đồng, quy mô hơn 30.000 m2 với sáu tòa nhà chín tầng, cung cấp khoảng 1.100 căn hộ có diện tích từ 25 đến 70 m2. Dự án được chia làm ba giai đoạn: 324 căn trong giai đoạn 2025 - 2026, 304 căn trong giai đoạn 2026 - 2028 và 472 căn trong giai đoạn 2028 - 2030.
Theo ghi nhận ngày 5/10, tòa B đã xong phần xây dựng cơ bản và chuyển sang hoàn thiện, đồng thời lắp đặt hệ thống điện, nước; tòa C đạt khoảng 80% khối lượng, phần khung hoàn thành, công nhân đang xây tường. Khoảng 100 công nhân làm việc liên tục tại hai tòa này. Chủ đầu tư cho biết 324 căn hộ giai đoạn một sẽ hoàn thành vào cuối năm 2026.
Dự án nhà ở cho thuê Bảo Minh (phường Trường Thi) có diện tích khoảng 3 ha, tổng mức đầu tư khoảng 500 tỷ đồng, gồm ba khối nhà chín tầng và chín khối nhà ba tầng. Hai khu nhà đang thi công: một khu đã lên tầng ba, khu còn lại hoàn thành tầng một và chuẩn bị tầng hai. Công trường huy động từ 80 đến 90 công nhân, triển khai theo từng khu vực để các hạng mục chạy đồng bộ.
Trong tháng 6/2026, Ninh Bình đồng loạt khởi công bốn dự án với tổng mức đầu tư 3.625 tỷ đồng, gồm Bảo Minh, Bích Đào, Tây Phù Vân và dự án tại phường Duy Hà. Riêng dự án Duy Hà có 819 căn hộ trong ba khối chung cư 15 tầng, dự kiến hoàn thành quý IV/2028, đáp ứng chỗ ở cho khoảng 2.560 người. Ở chiều ngược lại, khu nhà ở xã hội phường Đồng Văn với 564 căn hộ đã hoàn thành và bàn giao cho cư dân trong tháng 6/2026, còn dự án Phố Cà (xã Thanh Liêm) đang được đẩy nhanh để về đích trong năm nay.
Theo thông tin từ Bộ Xây dựng, các khó khăn nổi lên gồm giải phóng mặt bằng chậm, việc lập và phê duyệt hồ sơ kéo dài, sự phối hợp giữa các đơn vị liên quan chưa đồng bộ. Đầu tháng 5/2026, báo cáo của ngành tài chính tỉnh còn ghi nhận lĩnh vực nhà ở xã hội chưa phát sinh giá trị giải ngân vốn đầu tư công, và nút thắt lớn nhất vẫn nằm ở bồi thường, giải phóng mặt bằng.
Chính quyền tỉnh đã có những chỉ đạo cụ thể. Phường Hồng Quang được yêu cầu hoàn thành giải phóng mặt bằng cho các ô đất NXH-05, NXH-06 thuộc Khu đô thị mới phía Nam sông Đào và báo cáo trước ngày 31/8/2026. Thông tin từ TTXVN cho thấy toàn tỉnh còn 53 dự án nhà ở xã hội, nhà ở cho lực lượng vũ trang và nhà lưu trú công nhân với quy mô khoảng 51.612 căn, nghĩa là khối lượng công việc phía sau chỉ tiêu 2026 còn rất lớn.
Theo Ngân hàng Nhà nước, chương trình tín dụng 145.000 tỷ đồng theo Nghị quyết 33/NQ-CP đến hết tháng 5/2026 mới giải ngân khoảng 12.440 tỷ đồng, tương đương khoảng 8,5% quy mô gói. Nguồn cung được đẩy nhanh vì thế còn là điều kiện để nâng khả năng hấp thụ vốn ưu đãi. Khi căn hộ hoàn thành, những khâu thẩm định đối tượng, xét duyệt hồ sơ và bàn giao minh bạch sẽ quyết định nhà ở xã hội đến đúng người có nhu cầu thật, thay vì rơi vào tay đầu cơ. Lãnh đạo tỉnh cho biết đã thiết lập quy trình thẩm định và phân phối chặt chẽ, công khai cùng các chủ đầu tư, một cam kết cần được kiểm chứng bằng thực tế vận hành.
Theo các chuyên gia bất động sản, Ninh Bình có lợi thế là nhu cầu nhà ở của công nhân gắn với các khu công nghiệp, quỹ dự án đã được xác lập và bộ máy chỉ đạo vào cuộc quyết liệt. Tuy vậy, tăng tốc không đồng nghĩa với hy sinh chất lượng. Bài học từ những công trình chạy theo mốc thời gian là chi phí sửa chữa, tranh chấp bàn giao và sự mất niềm tin của người mua. Vì vậy, bên cạnh các cam kết tiến độ, việc giám sát an toàn lao động, nghiệm thu, tiêu chuẩn căn hộ và giá bán, giá thuê phù hợp thu nhập cần được công khai thường xuyên.
Nếu các điểm nghẽn về mặt bằng được xử lý dứt điểm và những công trình trọng điểm kịp bàn giao đúng kế hoạch, hơn 6.000 căn nhà ở xã hội không chỉ là một con số hoàn thành chỉ tiêu. Đó sẽ là chỗ ở ổn định cho hàng nghìn công nhân, người thu nhập thấp, đồng thời là nền tảng để Ninh Bình giữ nhịp cho mục tiêu 24.336 căn đến năm 2030.
Hoàng Nguyễn