Học sinh Trường THCS Hưng Long, TP. Hồ Chí Minh tham gia chương trình "Giờ ra chơi sáng tạo"
Nhiều dịch vụ được quy định mức trần cụ thể
UBND TP. Hồ Chí Minh vừa ban hành Quyết định quy định các khoản thu và mức thu, cơ chế quản lý thu, chi đối với dịch vụ phục vụ, hỗ trợ hoạt động giáo dục, đào tạo tại các cơ sở giáo dục công lập thuộc phạm vi quản lý của Thành phố. Quy định được áp dụng từ năm học 2026-2027.
Đối tượng áp dụng gồm các cơ sở giáo dục công lập, người học và các cơ quan, tổ chức, cá nhân có liên quan. Theo đó, việc thu các khoản dịch vụ phải dựa trên nguyên tắc tự nguyện, có sự đồng thuận của cha mẹ học sinh, người giám hộ hoặc người học; mức thu theo hướng lấy thu bù chi và không vượt mức trần do Thành phố quy định.
Danh mục dịch vụ được chia thành hai nhóm, gồm các cơ sở giáo dục trên địa bàn phường và các cơ sở giáo dục trên địa bàn xã, đặc khu. Mức trần được xây dựng theo từng loại dịch vụ, cấp học và nhóm địa bàn.
Đối với dịch vụ ăn uống, suất ăn sáng có mức trần 20.000 đồng/học sinh/ngày; suất ăn trưa, xế 40.000 đồng/học sinh/ngày; nước uống 20.000 đồng/học sinh/tháng.
Các khoản liên quan đến phục vụ bán trú cũng được quy định cụ thể. Dịch vụ phục vụ ăn sáng có mức trần từ 50.000-220.000 đồng/học sinh/tháng tùy cấp học và nhóm địa bàn. Dịch vụ tổ chức phục vụ, quản lý và vệ sinh bán trú có mức trần từ 230.000-550.000 đồng/học sinh/tháng. Thiết bị, vật dụng phục vụ học sinh bán trú được quy định từ 200.000-450.000 đồng/học sinh/năm.
Với dịch vụ đưa đón học sinh, mức thu được tính theo quãng đường. Tuyến dưới 5km có mức trần 10.000 đồng/học sinh/km; tuyến từ 5km trở lên là 8.000 đồng/học sinh/km.
Một số dịch vụ hỗ trợ học tập và hoạt động giáo dục cũng được quy định mức tối đa. Dịch vụ công nghệ, học tập số có mức trần 110.000 đồng/học sinh/tháng; hoạt động ngoại khóa tối đa 200.000 đồng/học sinh/hoạt động; giáo dục kỹ năng sống từ 80.000-120.000 đồng/học sinh/tháng tùy cấp học và nhóm địa bàn.
Đối với dịch vụ trông giữ, chăm sóc học sinh ngoài giờ, mức trần trước và sau giờ học chính khóa từ 11.000-12.000 đồng/học sinh/giờ. Dịch vụ trông giữ, chăm sóc trong ngày nghỉ, bao gồm nghỉ hè nhưng không gồm ngày lễ, Tết, có mức trần từ 120.000-128.000 đồng/học sinh/ngày. Các mức này không bao gồm tiền ăn.
Ngoài ra, dịch vụ tổ chức học bơi an toàn, phòng chống đuối nước có mức trần 700.000 đồng/học sinh/khóa.
Thu đúng, chi đúng, công khai và có trách nhiệm giải trình
Quy định mới cũng đề cập một số khoản phục vụ nhu cầu sinh hoạt tại trường. Với việc sử dụng máy lạnh tại lớp học đã được trang bị máy lạnh, mức thu tối đa từ 35.000-50.000 đồng/học sinh/tháng. Trường hợp lớp có nhu cầu sử dụng máy lạnh nhưng chưa được trang bị và phải thuê, mức trần từ 90.000-110.000 đồng/học sinh/tháng tùy cấp học và nhóm địa bàn.
Đối với trông giữ xe, mức trần là 2.000 đồng/xe/lượt đối với xe đạp, xe đạp điện và 4.000 đồng/xe/lượt đối với xe máy, xe máy điện. Nếu gửi theo tháng, mức trần lần lượt là 40.000 đồng/xe/tháng và 80.000 đồng/xe/tháng.
Điểm quan trọng của quy định là mức trần không đồng nghĩa với việc nhà trường được mặc nhiên thu bằng mức tối đa. Cơ sở giáo dục phải xây dựng dự toán chi tiết đối với từng nội dung, bảo đảm tính đúng, tính đủ các chi phí hợp lý, đồng thời phù hợp với điều kiện cơ sở vật chất và nhu cầu thực tế của người học.
Trường hợp một nội dung đã được ngân sách nhà nước hỗ trợ hoặc được bố trí kinh phí từ nguồn khác, khoản thu phải được giảm trừ tương ứng với phần kinh phí đã được bố trí.
Trước khi triển khai, nhà trường phải tổ chức lấy ý kiến và bảo đảm sự đồng thuận của cha mẹ học sinh. Đồng thời, cơ sở giáo dục có trách nhiệm giải trình về nội dung dịch vụ, mức thu cũng như cơ chế quản lý, sử dụng nguồn thu.
Các khoản tiền thu phải được sử dụng đúng mục đích, công khai, minh bạch và tuân thủ quy định về quản lý tài chính. Thời gian thu cũng không được vượt quá kế hoạch thời gian năm học do cơ quan có thẩm quyền ban hành.
Đáng chú ý, cuối năm học, nếu khoản thu dịch vụ có chênh lệch thu lớn hơn chi, nhà trường phải hoàn trả phần chênh lệch cho người học. Ngược lại, nếu thu không đủ chi, cơ sở giáo dục phải chủ động tính toán nguồn kinh phí hợp pháp để bù đắp, không được thu thêm từ người học và ngân sách nhà nước không cấp bù.
Đối với các cơ sở giáo dục công lập tự bảo đảm chi thường xuyên hoặc tự bảo đảm chi thường xuyên và chi đầu tư, mức thu các dịch vụ thuộc danh mục có thể được xác định tối đa bằng 2 lần mức trần áp dụng đối với các cơ sở giáo dục thuộc nhóm quy định chung.
UBND phường, xã, đặc khu có trách nhiệm triển khai, hướng dẫn, kiểm tra, giám sát các cơ sở giáo dục công lập thuộc phạm vi quản lý. Sở Giáo dục và Đào tạo chịu trách nhiệm hướng dẫn, kiểm tra, giám sát việc thực hiện trên toàn địa bàn Thành phố.
Với việc quy định cụ thể mức trần đi kèm cơ chế lấy ý kiến, công khai và quyết toán, TP.Hồ Chí Minh hướng tới kiểm soát chặt các khoản thu dịch vụ trong trường công, bảo đảm nguồn thu được hình thành có căn cứ, sử dụng đúng mục đích và hạn chế phát sinh những khoản thu thiếu minh bạch trong quá trình tổ chức hoạt động giáo dục.
Bạch Dương