Với hơn 1,46 tỷ dân và tầng lớp trung lưu đang mở rộng nhanh chóng, Ấn Độ không chỉ là một trong những thị trường tiêu thụ thực phẩm lớn nhất thế giới mà còn đang nổi lên như một điểm đến chiến lược mới của nông sản Việt Nam. Trong bức tranh đó, chè với vai trò là một ngành hàng truyền thống thống giàu bản sắc nhưng vẫn còn nhiều dư địa phát triển, đang đứng trước cơ hội tái định vị giá trị và mở rộng chỗ đứng tại thị trường tỷ dân này.
Xuất khẩu chè của Việt Nam sang Ấn Độ đạt khoảng 4,7 triệu USD, tăng 27,5% so với năm trước.
Thị trường khổng lồ và nhu cầu ngày càng đa dạng
Theo đánh giá của Thương vụ Việt Nam tại Ấn Độ, thị trường thực phẩm nước này đang tăng trưởng trên 10% mỗi năm và dự kiến đạt quy mô hơn 600 tỷ USD vào năm 2026. Sự phát triển mạnh mẽ của ngành thực phẩm chế biến kéo theo nhu cầu nhập khẩu lớn các loại nguyên liệu nông sản, từ gia vị, cà phê, hạt điều cho đến thủy sản, trái cây đóng hộp và thực phẩm organic.
Đáng chú ý, cùng với quy mô dân số lớn, Ấn Độ đang chứng kiến sự gia tăng nhanh của tầng lớp trung lưu – nhóm tiêu dùng có xu hướng quan tâm nhiều hơn đến chất lượng, nguồn gốc và yếu tố sức khỏe của thực phẩm, đồ uống. Đây chính là nền tảng quan trọng tạo ra không gian mới cho các sản phẩm chè nhập khẩu, đặc biệt là chè phục vụ chế biến, pha trộn, cũng như các dòng trà hướng tới sức khỏe.
Khi chè Việt bắt đầu “lọt tầm ngắm”
Số liệu từ Cục Hải quan Việt Nam cho thấy, năm 2025, xuất khẩu chè của Việt Nam sang Ấn Độ đạt khoảng 4,7 triệu USD, tăng 27,5% so với năm trước. Dù con số này còn khiêm tốn so với tiềm năng thị trường, nhưng mức tăng trưởng hai chữ số lại mang ý nghĩa đặc biệt: nhu cầu là có thật và cánh cửa thị trường đang dần mở ra.
Trong bối cảnh tổng kim ngạch thương mại song phương Việt Nam – Ấn Độ đạt mức kỷ lục 16,46 tỷ USD, với xuất siêu của Việt Nam lên tới 4,23 tỷ USD, việc chè nằm trong nhóm các mặt hàng nông nghiệp tăng trưởng tốt cho thấy ngành hàng này hoàn toàn có thể đóng góp nhiều hơn nếu được đầu tư bài bản.
Ấn Độ không chỉ là “đối thủ”, mà còn là “khách hàng”
Từ lâu, Ấn Độ được biết đến là một trong những quốc gia sản xuất và tiêu thụ chè lớn nhất thế giới. Điều này từng khiến không ít doanh nghiệp Việt Nam e ngại khi nghĩ đến việc xuất khẩu chè sang thị trường này. Tuy nhiên, thực tế cho thấy, một thị trường lớn không đồng nghĩa với việc tự cung tự cấp hoàn toàn.
Ngành công nghiệp thực phẩm và đồ uống của Ấn Độ đang phát triển nhanh, kéo theo nhu cầu lớn về nguồn nguyên liệu ổn định cho chế biến. Chè nhập khẩu được sử dụng để pha trộn, cân bằng hương vị, sản xuất trà túi lọc, trà hòa tan hay đồ uống pha sẵn. Ở phân khúc này, Việt Nam có lợi thế nhất định về sản lượng, giá cả cạnh tranh và khả năng cung ứng đều đặn.
Nói cách khác, Ấn Độ vừa là “cường quốc chè”, vừa là “khách hàng tiềm năng” nếu chè Việt biết chọn đúng vai trò trong chuỗi giá trị.
Bài học từ các ngành hàng nông sản khác
Thực tế cho thấy, nhiều mặt hàng nông sản Việt Nam đã sớm tận dụng cơ hội từ thị trường Ấn Độ. Thanh long là một ví dụ điển hình khi chuyển hướng xuất khẩu sang Ấn Độ và Trung Đông, qua đó duy trì vị trí trong nhóm rau quả xuất khẩu chủ lực dù chịu cạnh tranh gay gắt. Hạt tiêu cũng ghi nhận mức tăng trưởng ấn tượng, đạt hơn 74 triệu USD trong năm 2025.
Những câu chuyện này cho thấy, việc đa dạng hóa thị trường không chỉ giúp giảm phụ thuộc vào các thị trường truyền thống mà còn mở ra dư địa tăng trưởng mới. Với chè Việt, Ấn Độ có thể trở thành “điểm tựa” quan trọng trong chiến lược dài hạn, nếu ngành hàng sớm xây dựng được hướng đi phù hợp.
Cơ hội đi cùng yêu cầu tái định vị
Tuy nhiên, để tận dụng hiệu quả thị trường tỷ dân, chè Việt không thể tiếp cận theo lối mòn “xuất thô – giá rẻ”. Thị trường Ấn Độ đòi hỏi nguồn cung ổn định, tiêu chuẩn rõ ràng và ngày càng quan tâm đến yếu tố an toàn, bền vững. Đây là áp lực, nhưng đồng thời cũng là động lực để ngành chè Việt nâng cao chất lượng, đầu tư chế biến và xây dựng hình ảnh sản phẩm.
Việc tham gia các hội chợ chuyên ngành như AAHAR 2026, kết nối trực tiếp với nhà nhập khẩu và doanh nghiệp chế biến Ấn Độ, sẽ giúp chè Việt chuyển từ tư duy “bán lá chè” sang “bán giải pháp nguyên liệu” cho ngành thực phẩm – đồ uống.
Từ cơ hội đến hành động
Ấn Độ không phải là thị trường dễ tính, nhưng rõ ràng là một thị trường rộng mở cho những ngành hàng biết chuẩn bị. Với đà tăng trưởng thương mại song phương tích cực, nhu cầu nhập khẩu thực phẩm ngày càng lớn và sự dịch chuyển trong hành vi tiêu dùng, chè Việt đang đứng trước thời điểm quan trọng để khẳng định vai trò của mình.
Nếu biết tận dụng cơ hội này, ngành chè không chỉ gia tăng kim ngạch xuất khẩu, mà còn từng bước thoát khỏi hình ảnh nguyên liệu giá thấp, tiến gần hơn tới mục tiêu phát triển bền vững và nâng cao giá trị trong chuỗi nông sản toàn cầu.