Hội nghị tổng kết ngành chè Việt Nam 2025: Hướng tới chiến lược “ít – tinh – giá trị cao”

Tham dự hội nghị có sự hiện diện của nhiều đại biểu, chuyên gia và doanh nghiệp tiêu biểu trong ngành chè. Về phía khách mời có ông Nguyễn Văn Hòa, đại diện Hội Việt kiều thuộc Bộ Ngoại giao Việt Nam; TS Nguyễn Hữu Tài - Nguyên Chủ tịch Hiệp hội Chè Việt Nam người đã có nhiều đóng góp cho sự phát triển của ngành chè Việt Nam qua nhiều giai đoạn.

Về phía Hiệp hội Chè Việt Nam có ông Hoàng Vĩnh Long - Chủ tịch Hiệp hội Chè Việt Nam cùng các Phó Chủ tịch, Ban Thường vụ và Ban Chấp hành khóa VI của Hiệp hội. Hội nghị còn có sự tham dự đông đảo của các doanh nghiệp hội viên, các đơn vị sản xuất, chế biến và xuất khẩu chè đến từ nhiều địa phương trên cả nước.

Đặc biệt, hội nghị nhận được sự quan tâm của báo chí khi có sự tham dự và đưa tin của các phóng viên Tạp chí Kinh tế và Đồ uống, góp phần lan tỏa thông tin và những định hướng quan trọng của ngành chè Việt Nam tới cộng đồng doanh nghiệp và xã hội.

Phát biểu khai mạc hội nghị, Chủ tịch Hiệp hội Chè Việt Nam Hoàng Vĩnh Long cho biết, năm 2025 là một dấu mốc quan trọng đối với ngành chè Việt Nam. Đây không chỉ là thời điểm tổng kết một chu kỳ sản xuất – kinh doanh nhiều biến động, mà còn là giai đoạn để toàn ngành nhìn lại thực trạng, nhận diện rõ cơ hội và thách thức nhằm định hình chiến lược phát triển bền vững trong thời gian tới.

Theo Chủ tịch Hiệp hội Chè Việt Nam, trong bối cảnh kinh tế thế giới còn nhiều biến động, biến đổi khí hậu ngày càng khốc liệt và các tiêu chuẩn quốc tế về chất lượng, an toàn thực phẩm, truy xuất nguồn gốc cũng như phát triển xanh ngày càng khắt khe, ngành chè Việt Nam đang phải đối mặt với không ít thách thức.

Tuy nhiên, nhờ sự quan tâm của Đảng và Nhà nước, sự đồng hành của các địa phương cùng nỗ lực bền bỉ của cộng đồng doanh nghiệp, hợp tác xã và hàng triệu hộ nông dân trồng chè, ngành chè Việt Nam vẫn giữ vững vị thế là một ngành hàng nông nghiệp quan trọng, góp phần thúc đẩy phát triển kinh tế nông thôn, tạo sinh kế cho người dân, đồng thời quảng bá hình ảnh nông sản Việt Nam ra thị trường quốc tế.

Bên cạnh những kết quả đạt được, ngành chè vẫn đang đối diện với nhiều hạn chế cần sớm khắc phục như: sản xuất còn phân tán, chất lượng sản phẩm chưa đồng đều; giá trị gia tăng thấp; việc xây dựng thương hiệu chưa tương xứng với tiềm năng; liên kết chuỗi còn lỏng lẻo; đặc biệt là sức ép cạnh tranh ngày càng gia tăng từ các quốc gia sản xuất chè trên thế giới.

Trước thực tế đó, Hiệp hội Chè Việt Nam xác định một số định hướng chiến lược trong thời gian tới, tập trung vào phát triển ngành chè theo hướng xanh, bền vững và có trách nhiệm, thích ứng với biến đổi khí hậu; đẩy mạnh tái cơ cấu vùng nguyên liệu gắn với chế biến sâu và thị trường; nâng cao chất lượng sản phẩm, đảm bảo an toàn thực phẩm và truy xuất nguồn gốc; đồng thời chú trọng xây dựng thương hiệu chè Việt, phát huy giá trị văn hóa trà Việt và thúc đẩy chuyển đổi số, đổi mới sáng tạo trong toàn ngành.

Hiệp hội cũng khẳng định sẽ tiếp tục phát huy vai trò cầu nối tin cậy giữa Nhà nước – doanh nghiệp – người trồng chè, lắng nghe, tổng hợp và phản ánh kịp thời những khó khăn, kiến nghị của hội viên, góp phần xây dựng ngành chè Việt Nam phát triển hiệu quả, bền vững và hội nhập sâu rộng với thị trường quốc tế.

Sau phần trình bày của Chủ tịch Hiệp hội, hội nghị bước vào phiên thảo luận sôi nổi với nhiều ý kiến thẳng thắn và tâm huyết từ các đại biểu. Các vấn đề còn tồn tại trong sản xuất, chế biến và tiêu thụ chè đã được trao đổi cởi mở, cùng với nhiều đề xuất giải pháp thiết thực cho định hướng phát triển ngành chè trong năm 2026 và những năm tiếp theo.

Không khí thảo luận diễn ra dân chủ, trách nhiệm và mang tính xây dựng cao, thể hiện quyết tâm chung của các cơ quan quản lý, doanh nghiệp và người trồng chè trong việc nâng cao giá trị và vị thế của chè Việt Nam trên thị trường trong nước và quốc tế.

Trên cơ sở các báo cáo tổng kết cùng nhiều ý kiến thảo luận, đóng góp tâm huyết của đại biểu, ông Hoàng Vĩnh Long, Chủ tịch Hiệp hội Chè Việt Nam đã phát biểu kết luận hội nghị và trình bày định hướng phát triển ngành chè Việt Nam trong năm 2026, tầm nhìn đến năm 2030.

Theo đó, ngành chè sẽ tập trung vào một số nhiệm vụ trọng tâm như nâng cao chất lượng và giá trị gia tăng của sản phẩm chè; phát triển vùng nguyên liệu bền vững; đẩy mạnh chuyển đổi số và truy xuất nguồn gốc; mở rộng thị trường tiêu thụ; đồng thời xây dựng và nâng tầm thương hiệu chè Việt Nam trên thị trường quốc tế.

Đối với năm 2026, lãnh đạo Hiệp hội nhấn mạnh mục tiêu ổn định sản xuất và từng bước phục hồi xuất khẩu. Dự báo sản lượng xuất khẩu chè sẽ tăng nhẹ, tiếp tục duy trì các thị trường truyền thống, đồng thời mở rộng sang các phân khúc sản phẩm chất lượng cao. Giá xuất khẩu dự kiến tăng khoảng 5–10% nhờ nâng tỷ trọng sản phẩm có giá trị gia tăng. Bên cạnh đó, ngành chè sẽ tiếp tục đa dạng hóa sản phẩm, tập trung phát triển các dòng chè chất lượng cao, an toàn, gắn với việc lan tỏa văn hóa trà Việt nhằm thúc đẩy thị trường nội địa. Theo định hướng này, tổng giá trị toàn ngành chè phấn đấu đạt mốc khoảng 1 tỷ USD, trong đó giá trị tiêu thụ nội địa ước đạt khoảng 830 triệu USD và xuất khẩu khoảng 270 triệu USD.

Tầm nhìn đến năm 2030, ngành chè Việt Nam đặt mục tiêu nâng cao giá trị và vị thế thương hiệu, trong đó chiến lược trọng tâm là chuyển dịch từ xuất khẩu chè thô sang các sản phẩm chế biến sâu, có thương hiệu và giá trị cao. Các phân khúc tiềm năng như chè hữu cơ, chè đặc sản, chè cao cấp sẽ được ưu tiên phát triển nhằm gia tăng giá trị xuất khẩu trung bình.

Cùng với đó, ngành chè hướng tới xây dựng thương hiệu quốc gia “Vietnam Tea”, phát triển chuỗi giá trị khép kín từ nông trại đến bàn trà với sự tích hợp của công nghệ, hệ thống truy xuất nguồn gốc và tiêu chuẩn hóa chất lượng. Những dòng sản phẩm có giá trị cao như chè hữu cơ, chè đặc sản vùng miền, trà pha sẵn và trà chức năng chăm sóc sức khỏe sẽ trở thành hướng phát triển quan trọng trong tương lai.

Để hiện thực hóa các mục tiêu trên, Chủ tịch Hiệp hội Chè Việt Nam cho rằng ngành chè cần thực hiện 6 đột phá chiến lược, gồm: Đột phá về tư duy sản xuất, chuyển từ “nhiều - rẻ” sang “ít - tinh - có câu chuyện”; Đột phá về phát triển vùng nguyên liệu và giống chè; Đột phá trong canh tác bền vững thực chất; Đột phá về chế biến và công nghệ; Đột phá trong xây dựng thương hiệu và kể câu chuyện chè Việt; Đột phá về liên kết chuỗi và hoàn thiện thể chế.

Bên cạnh đó, ông Hoàng Vĩnh Long cũng nhấn mạnh một số nguyên tắc mang tính “điều kiện sống còn” đối với ngành chè: không chạy theo phong trào hữu cơ hình thức; không lấy xuất khẩu số lượng lớn làm mục tiêu; không bỏ quên thị trường nội địa trung và cao cấp; và doanh nghiệp phải đóng vai trò đầu tàu trong phát triển chuỗi giá trị.

Đặc biệt, tại hội nghị, Chủ tịch Hiệp hội Chè Việt Nam đã chia sẻ Slogan phát triển của ngành chè trong giai đoạn mới: “Đoàn kết – Hợp tác – Trao đổi – Cạnh tranh chất lượng.” Theo ông, đoàn kết sẽ tạo nên sức mạnh tập thể, hợp tác giúp gia tăng lợi ích chung, còn trao đổi là cách để các bên hiểu nhau hơn trong quá trình phát triển. Quan trọng hơn, ngành chè cần thay đổi tư duy cạnh tranh, chuyển từ cạnh tranh về giá sang cạnh tranh bằng chất lượng, giá trị và phát triển bền vững, hướng tới mục tiêu cùng thắng trong chuỗi giá trị chè Việt Nam.

Trước đó, tối ngày 05/03, Ban Chấp hành Hiệp hội Chè Việt Nam cùng các Ủy viên khóa VI đã tổ chức phiên họp trao đổi, thảo luận về những diễn biến mới của tình hình kinh tế – thương mại quốc tế có thể tác động đến ngành chè.

Các đại biểu bày tỏ quan ngại trước tình hình căng thẳng tại Iran và khu vực Trung Đông đang diễn biến phức tạp, gây ảnh hưởng đáng kể tới thương mại toàn cầu. Những xung đột kéo dài đã làm gián đoạn nhiều tuyến vận tải biển quan trọng, khiến chi phí vận chuyển và bảo hiểm hàng hải gia tăng, đặc biệt tại khu vực Eo biển Hormuz, một trong những tuyến hàng hải chiến lược của thế giới.

Những biến động này đang tác động trực tiếp đến chuỗi cung ứng và hoạt động xuất khẩu của nhiều mặt hàng nông sản, trong đó có ngành chè Việt Nam. Trước bối cảnh đó, các đại biểu cho rằng ngành chè cần tăng cường liên kết giữa các doanh nghiệp và vùng nguyên liệu, chủ động mở rộng thị trường, nâng cao chất lượng sản phẩm và đẩy mạnh xây dựng thương hiệu nhằm thích ứng linh hoạt với những biến động của thương mại quốc tế.

Cũng tại hội nghị, Hiệp hội đã tiến hành kiện toàn, bổ nhiệm một số vị trí nhân sự nhằm tăng cường năng lực điều hành và nâng cao vai trò đại diện, hỗ trợ cộng đồng doanh nghiệp ngành chè trong giai đoạn tới. Quá trình kiện toàn diễn ra trong tinh thần đoàn kết, đồng thuận cao của các thành viên. 

Theo đó, ông Nguyễn Quốc Hùng, hiện là Trưởng Ban Kiểm tra, Trưởng Ban Truyền thông Hiệp hội Chè Việt Nam, Tổng Biên tập Tạp chí Kinh tế và Đồ uống đã được Ban Chấp hành tín nhiệm bầu giữ chức Phó Chủ tịch Hiệp hội Chè Việt Nam nhiệm kỳ VI; ông Đoàn Anh Tuân, hiện là Tổng Giám đốc Công ty TNHH Thế hệ mới đã được Ban Chấp hành tín nhiệm bầu giữ chức Phó Chủ tịch Hiệp hội Chè Việt Nam nhiệm kỳ VI; ông Hoàng Thanh Tùng - Giám đốc Công ty Cổ phần chè Thiên Phú ã được Ban Chấp hành tín nhiệm bầu giữ chức Phó Chủ tịch Hiệp hội Chè Việt Nam nhiệm kỳ VI.

Việc kiện toàn nhân sự lần này được kỳ vọng sẽ góp phần tăng cường năng lực lãnh đạo, điều hành của Hiệp hội, đồng thời phát huy vai trò kết nối, hỗ trợ cộng đồng doanh nghiệp và người trồng chè, thúc đẩy sự phát triển bền vững của ngành chè Việt Nam trong thời gian tới.

Với sự đồng lòng của toàn ngành cùng sự điều hành hiệu quả của Ban lãnh đạo mới, Hiệp hội Chè Việt Nam được kỳ vọng sẽ tiếp tục phát huy vai trò cầu nối giữa doanh nghiệp, người trồng chè và các cơ quan quản lý, góp phần thúc đẩy ngành chè Việt Nam phát triển bền vững trong bối cảnh kinh tế thế giới nhiều biến động.

Một số hình ảnh tại Hội nghị:

PHI LONG