Biến đất bãi hoang hóa thành vùng chuyên canh
Một buổi sáng đầu hè, trên vùng bãi ven sông Lam thuộc xã Hưng Nguyên Nam, những luống dưa chuột xanh mướt trải dài tăng thêm vẻ trù phú của vùng đất. Hệ thống tưới tự động vận hành nhịp nhàng, công nhân tất bật thu hoạch, phân loại nông sản để kịp đưa đến các đầu mối tiêu thụ.
Ít ai biết, vài năm trước, nơi đây từng là vùng đất cát bạc màu, cỏ lau mọc um tùm, nhiều diện tích bị bỏ hoang vì sản xuất kém hiệu quả.
Người góp phần thay đổi diện mạo vùng đất ấy là anh Nguyễn Văn Thành, Giám đốc Hợp tác xã Nông nghiệp Thành Vinh. Nhận thấy tiềm năng của vùng bãi ven sông Lam, anh mạnh dạn đầu tư cải tạo đất, xây dựng hệ thống tưới tự động, chuyển hướng sản xuất rau màu theo hướng ứng dụng khoa học, công nghệ.
“Bãi đất này cằn cỗi, trồng lạc thì chết lạc, trồng ngô cũng không hiệu quả. Sau khi tiếp nhận, tôi từng bước cải tạo, đầu tư hệ thống tưới tiêu tự động, mỗi năm bồi bổ khoảng 300 khối phân chuồng. Đến nay đất đã được thuần, cây trồng cũng phát triển tốt hơn”, anh Thành chia sẻ.
Kiên trì cải tạo qua nhiều năm, hơn 7 ha đất bãi trước đây gần như bỏ hoang đã trở thành vùng chuyên canh dưa chuột, bí xanh và nhiều loại rau màu. Riêng dưa chuột đạt năng suất 50-60 tấn/ha, mang lại doanh thu từ 1,5-2 tỷ đồng/năm, tạo việc làm thường xuyên cho khoảng 20-25 lao động địa phương.
Không dừng lại ở sản xuất của gia đình, anh Thành thành lập Hợp tác xã Nông nghiệp Thành Vinh, liên kết với nông dân để cung ứng giống, vật tư, chuyển giao kỹ thuật và bao tiêu sản phẩm. Đến nay, hợp tác xã đã liên kết với 43 hộ dân tại Hưng Nguyên Nam và các địa phương lân cận, mở rộng vùng sản xuất dưa chuột, bí xanh lên hơn 200 ha.
Hiệu quả từ mô hình liên kết đã giúp nhiều hộ dân mạnh dạn chuyển đổi cây trồng. Anh Nguyễn Đình Toàn, có 3 ha đất bãi bồi tại Hưng Nguyên Nam, cho biết nhờ được hợp tác xã hỗ trợ giống, kỹ thuật, hệ thống tưới tự động và bao tiêu sản phẩm, năng suất và hiệu quả sản xuất tăng rõ rệt. Vụ Xuân năm nay, gia đình anh thu 80 tấn dưa chuột; vụ hè đạt 70 tấn bí xanh, tổng doanh thu khoảng 1,4 tỷ đồng, sau khi trừ chi phí còn lãi khoảng 500 triệu đồng, cao gấp đôi so với trước đây.
Trở về quê lập nghiệp bằng nông nghiệp công nghệ cao
Nếu anh Nguyễn Văn Thành chọn vùng bãi ven sông Lam làm nơi khởi nghiệp thì anh Nguyễn Văn Đạt lại tìm hướng đi khác: phát triển nông nghiệp công nghệ cao trong hệ thống nhà màng, nhà lưới.
Tốt nghiệp Đại học Xây dựng Hà Nội và từng có công việc ổn định, anh Đạt vẫn quyết định trở về quê khi nhận thấy nông nghiệp còn nhiều dư địa nếu được đầu tư bài bản, ứng dụng khoa học, công nghệ.
Những ngày đầu, bài toán khó nhất với anh là tích tụ đất đai và vốn đầu tư. Để có nguồn lực triển khai mô hình, anh phải mượn giấy chứng nhận quyền sử dụng đất của bố mẹ, người thân để thế chấp ngân hàng, từng bước đầu tư nhà màng, hệ thống tưới tự động và quy hoạch vùng sản xuất.
Cánh đồng cũng là nơi thu hút du khách và trẻ em đến trải nghiệm
“Có đất, có vốn rồi mới bắt tay cải tạo, quy hoạch từng khu sản xuất, đầu tư nhà màng, hệ thống tưới tự động và lựa chọn những loại cây có giá trị kinh tế cao”, anh Đạt chia sẻ.
Sau gần 5 năm xây dựng, mô hình nông sản hữu cơ Vfresh Garden từng bước khẳng định hiệu quả. Trên diện tích được quy hoạch đồng bộ, hệ thống nhà màng, nhà lưới và tưới tự động được đầu tư bài bản, tập trung sản xuất dưa lưới, ớt chuông cùng nhiều loại rau, quả sạch. Mỗi năm mô hình đạt doanh thu hơn 1 tỷ đồng, tạo việc làm thường xuyên cho lao động địa phương.
Chị Hoàng Thị Lan, một trong những lao động gắn bó với trang trại, cho biết công việc ổn định, thu nhập khá hơn trước và đặc biệt được làm việc gần nhà nên chị yên tâm gắn bó lâu dài.
Từ những mô hình hiệu quả đến khát vọng lập nghiệp
Từ vùng đất bãi từng bị bỏ hoang đến những khu sản xuất ứng dụng công nghệ cao, câu chuyện của anh Nguyễn Văn Thành và anh Nguyễn Văn Đạt cho thấy một hướng đi mới của nông nghiệp Hưng Nguyên Nam: sản xuất không còn bó hẹp trong quy mô nhỏ lẻ mà từng bước chuyển sang ứng dụng công nghệ, liên kết với thị trường và nâng cao giá trị nông sản.
Bà Nguyễn Thị Tuyết, Phó Chủ tịch UBND xã Hưng Nguyên Nam, đánh giá các mô hình đã tạo ra hiệu quả kép khi vừa mang lại thu nhập cho người sản xuất, vừa tạo việc làm, hình thành các chuỗi liên kết sản xuất, tiêu thụ sản phẩm và khai thác hiệu quả tiềm năng đất đai. Theo bà Tuyết, địa phương sẽ tiếp tục tạo điều kiện để những mô hình sản xuất hiệu quả được nhân rộng, khuyến khích người dân mạnh dạn khởi nghiệp, đưa khoa học, công nghệ vào sản xuất nông nghiệp theo hướng hiện đại, bền vững.
Bà Nguyễn Thị Tuyết, Phó Chủ tịch UBND xã Hưng Nguyên Nam, đánh giá các mô hình đã tạo ra hiệu quả kép khi vừa mang lại thu nhập cho người sản xuất, vừa tạo việc làm, hình thành các chuỗi liên kết sản xuất, tiêu thụ sản phẩm và khai thác hiệu quả tiềm năng đất đai
Thực tế ở Hưng Nguyên Nam cho thấy, khi người dân biết phát huy lợi thế đất đai, mạnh dạn đổi mới tư duy và ứng dụng khoa học, công nghệ, những vùng đất tưởng như kém hiệu quả vẫn có thể trở thành sinh kế, tạo việc làm và mang lại giá trị kinh tế cao.
Từ những luống dưa xanh trên vùng bãi ven sông Lam đến những nhà màng hiện đại, một thông điệp đang dần được khẳng định: nông nghiệp vẫn là mảnh đất giàu cơ hội để người trẻ và người dân nông thôn lập thân, lập nghiệp, làm giàu ngay trên quê hương mình.
Nguyễn Hạnh (VP Bắc Trung Bộ)