Việt Nam phê duyệt chiến lược bảo đảm mức sinh thay thế đến năm 2030

Mới đây, Phó Thủ tướng Lê Thành Long đã ký Quyết định số 291/QĐ-TTg phê duyệt “Chương trình Bảo đảm mức sinh thay thế trên toàn quốc đến năm 2030”. Đây được xem là bước đi chiến lược nhằm giải quyết bài toán nhân khẩu học, tạo nền tảng vững chắc cho nguồn cung lao động và thúc đẩy thị trường tiêu dùng nội địa phát triển trường tồn.

Tầm nhìn chiến lược về nguồn nhân lực nội tại

Mục tiêu cốt lõi của Chương trình là tăng tỷ lệ sinh để đạt và duy trì mức sinh thay thế trên phạm vi cả nước. Trong bối cảnh nền kinh tế đang chuyển dịch mạnh mẽ, việc bảo đảm quy mô dân số hợp lý không chỉ đáp ứng yêu cầu về nguồn nhân lực chất lượng cao mà còn góp phần thực hiện thành công Chiến lược Dân số Việt Nam đến năm 2030. Đây là tiền đề quan trọng để bảo đảm sự phát triển nhanh và bền vững của đất nước trong kỷ nguyên mới.

Các chỉ tiêu vàng đến năm 2030: Tăng trưởng chỉ số sinh Phấn đấu tăng trung bình 2% tổng tỷ suất sinh toàn quốc mỗi năm; phổ cập thông tin Trên 95% các cặp vợ chồng, nam, nữ trong độ tuổi sinh đẻ được tiếp cận đầy đủ kiến thức về kết hôn và sinh con; đồng bộ chính sách 100% tỉnh, thành phố triển khai các cơ chế hỗ trợ thiết thực cho việc sinh và nuôi dạy con cái.

Để hiện thực hóa các mục tiêu trên, Chính phủ đề ra nhóm giải pháp toàn diện, trọng tâm là chuyển hướng chính sách từ "kế hoạch hóa" sang "dân số và phát triển".

Chương trình nhấn mạnh việc thống nhất nhận thức trong lãnh đạo và chỉ đạo; khuyến khích các cặp vợ chồng xây dựng gia đình tiến bộ, hạnh phúc. Đặc biệt, tại các địa phương có mức sinh thấp, cần tập trung nguồn lực để gia tăng tỷ lệ sinh, coi đây là điều kiện tiên quyết để bảo đảm nguồn lao động cho các ngành kinh tế trọng điểm, bao gồm cả lĩnh vực sản xuất và tiêu dùng thực phẩm - đồ uống.

Mở rộng tiếp cận dịch vụ sức khỏe sinh sản và kế hoạch hóa gia đình là giải pháp then chốt để nâng cao chất lượng dân số toàn diện. (Ảnh minh họa)
Mở rộng tiếp cận dịch vụ sức khỏe sinh sản và kế hoạch hóa gia đình là giải pháp then chốt để nâng cao chất lượng dân số toàn diện. (Ảnh minh họa)

Bên cạnh đó, công tác truyền thông sẽ được đổi mới theo hướng đa phương tiện, tận dụng sức mạnh của mạng xã hội và những người có ảnh hưởng (KOLs) để lan tỏa thông điệp. Việc phát huy vai trò của đội ngũ cộng tác viên y tế thôn bản cũng được chú trọng nhằm đưa chính sách đến tận từng hộ gia đình.

Đồng bộ hóa chính sách hỗ trợ và dịch vụ y tế

Chương trình yêu cầu rà soát, bãi bỏ các quy định không còn phù hợp, đặc biệt là các chế tài xử lý vi phạm chính sách dân số trước đây. Thay vào đó, đề cao tính gương mẫu của cán bộ, đảng viên trong việc sinh đủ hai con và nuôi dạy con tốt.

Căn cứ vào tiềm lực kinh tế địa phương, các tỉnh, thành phố sẽ ban hành chính sách hỗ trợ tài chính, ưu tiên các khu vực mức sinh thấp hoặc vùng đồng bào dân tộc thiểu số. Các gói hỗ trợ sẽ tập trung vào: Khuyến khích phụ nữ sinh đủ hai con trước 35 tuổi; hỗ trợ về nhà ở, phúc lợi xã hội, giáo dục và y tế cho các gia đình đông con.

Đồng thời, mạng lưới dịch vụ sức khỏe sinh sản sẽ được mở rộng và bình đẳng hóa. Việc phổ cập dịch vụ kế hoạch hóa gia đình, dự phòng vô sinh và chuyển giao công nghệ hỗ trợ sinh sản sẽ giúp mỗi cá nhân chủ động quyết định thời điểm sinh con, từ đó nâng cao chất lượng giống nòi.

Tại các vùng sâu, vùng xa, mô hình tư vấn và kiểm tra sức khỏe tiền hôn nhân sẽ được tổ chức phù hợp nhằm hạn chế các nguy cơ dị tật, bảo đảm một thế hệ trẻ khỏe mạnh, đáp ứng yêu cầu phát triển kinh tế bền vững của dân tộc.

Bùi Quốc Dũng