Hội thảo khoa học quốc gia hoàn thiện pháp luật về trọng tài thương mại đáp ứng yêu cầu hội nhập và phát triển được Khoa Luật và các cơ quan, đơn vị có liên quan tham mưu Trường Đại học Kinh tế (Đại học Đà nẵng) tổ chức vừa qua.
Gắn đào tạo với chuyển động của nền kinh tế
Hội nhập quốc tế đã trở thành môi trường vận hành thường xuyên. Các hiệp định thương mại tự do thế hệ mới đi vào thực thi, kéo theo sự gia tăng về mức độ phức tạp của các quan hệ kinh tế, đầu tư và tài chính. Thực tiễn đó đặt ra yêu cầu cao đối với đội ngũ nhân sự pháp lý.
Theo TS Trần Thị Sáu, Trưởng Khoa Luật, Trường Đại học Kinh tế (Đại học Đà Nẵng), điểm nghẽn lớn nhất hiện nay không nằm ở số lượng, mà ở chất lượng và cấu trúc đào tạo. “Nhiều cử nhân luật còn nặng về học thuộc quy định. Thị trường cần năng lực xử lý vấn đề, tư duy pháp lý độc lập và khả năng làm việc trong môi trường xuyên biên giới”. Nhận định này cho thấy yêu cầu đổi mới nằm ở cả nội dung và phương pháp.
Cách tiếp cận đào tạo luật cần chuyển biến theo hướng thực chất. Kiến thức pháp lý phải gắn với khả năng vận dụng và xử lý tình huống cụ thể. Khoa Luật Trường Đại học Kinh tế (Đại học Đà Nẵng) lựa chọn hướng đi kết hợp nền tảng học thuật với kỹ năng nghề nghiệp, lấy nhu cầu thị trường làm thước đo.
Chương trình đào tạo gồm ba ngành Luật học, Luật Kinh doanh và Luật Thương mại quốc tế. Cấu trúc này phản ánh các lĩnh vực cốt lõi của đời sống pháp lý hiện đại, đồng thời hỗ trợ hình thành tư duy toàn diện cho người học. Việc giảng dạy bán phần bằng tiếng Anh đối với ngành Luật Thương mại quốc tế giúp sinh viên tiếp cận sớm với môi trường pháp lý quốc tế.
Trong xu thế hội nhập khu vực và quốc tế chung tại Trường Đại học Kinh tế (Đại học Đà Nẵng), Khoa Luật là một trong những đơn vị chủ động tham gia tích cực cả về chuyên môn học thuật và hợp tác, trao đổi trong nghiên cứu khoa học, giảng dạy.
Đáp ứng nhu cầu phát triển của miền Trung - Tây Nguyên
Các tỉnh Nam Trung Bộ và Tây Nguyên (như Quảng Ngãi, Bình Định, Phú Yên, Gia Lai, Đắk Lắk...) đang chuyển động rõ nét. Hạ tầng giao thông liên vùng được đầu tư mạnh. Các khu kinh tế, khu công nghiệp và cảng biển từng bước phát huy hiệu quả. Cùng với đó là sự gia tăng của các dự án đầu tư trong nhiều lĩnh vực.
Sự phát triển này kéo theo nhu cầu lớn về nhân lực pháp lý có trình độ. TS Trần Thị Sáu, Trưởng Khoa Luật, Trường Đại học Kinh tế (Đại học Đà Nẵng) cho rằng khoảng cách giữa nhu cầu thực tiễn và nguồn nhân lực chất lượng cao vẫn còn đáng kể, nhất là trong các lĩnh vực đầu tư quốc tế, thương mại xuyên biên giới và giải quyết tranh chấp. “Nguồn cung hiện nay còn lệch về đào tạo lý thuyết chung. Địa phương cần những người có thể làm việc ngay, xử lý được các vấn đề phát sinh trong quá trình phát triển”, bà Sáu nhận định.
Việc xây dựng chương trình đào tạo gắn với đặc thù phát triển của vùng vì thế mang ý nghĩa thiết thực. Sinh viên được trang bị kiến thức nền tảng, đồng thời được định hướng nghề nghiệp phù hợp với bối cảnh kinh tế đang chuyển động. Các lĩnh vực như logistics, công nghiệp chế biến, năng lượng và dịch vụ đang trở thành những trụ cột mới.
Định hướng xây dựng khu thương mại tự do và trung tâm tài chính quốc tế tại Đà Nẵng đặt ra yêu cầu mới đối với nguồn nhân lực pháp lý. TS Trần Thị Sáu nhấn mạnh: “Đây trước hết là câu chuyện con người. Nếu không chuẩn bị đội ngũ đủ năng lực làm việc trong môi trường quốc tế, rất khó tận dụng các cơ hội thể chế”.
Phiên tòa giả định được Khoa Luật Trường Đại học Kinh tế (Đại học Đà Nẵng) thường xuyên tổ chức.
Từ đào tạo đến kiến tạo giá trị phát triển
Đào tạo luật trong giai đoạn hiện nay không chỉ nhằm cung cấp nhân lực cho thị trường lao động. Vai trò của các cơ sở đào tạo đang mở rộng theo hướng tham gia vào quá trình hoàn thiện thể chế và nâng cao năng lực quản trị.
Sự gắn kết giữa nhà trường và thực tiễn ngày càng được tăng cường. Đội ngũ giảng viên được đào tạo từ nhiều quốc gia có nền giáo dục phát triển. Bên cạnh đó là sự tham gia của các luật sư, chuyên gia và cán bộ tư pháp đang công tác tại địa phương. Cách tiếp cận này giúp người học tiếp cận kiến thức theo hướng mở, gắn với các vấn đề cụ thể.
Môi trường đào tạo như vậy tạo điều kiện để sinh viên hình thành tư duy độc lập và năng lực giải quyết vấn đề. Đây là những yếu tố cốt lõi để thích ứng với sự biến đổi nhanh của kinh tế và công nghệ. TS Trần Thị Sáu khẳng định đào tạo luật trong giai đoạn mới cần đi trước một bước, góp phần chuẩn bị nền tảng cho sự vận hành của nền kinh tế trong tương lai.
Từ giảng đường, các cử nhân luật được đào tạo bài bản sẽ tham gia vào nhiều lĩnh vực khác nhau. Họ làm việc trong khu vực công, khu vực tư, doanh nghiệp trong nước và các tổ chức quốc tế...
Từ giảng đường, các cử nhân luật được đào tạo bài bản sẽ tham gia vào nhiều lĩnh vực khác nhau. Họ làm việc trong khu vực công, khu vực tư, doanh nghiệp trong nước và các tổ chức quốc tế. Không chỉ thực thi pháp luật, lực lượng này còn góp phần hoàn thiện hệ thống pháp lý và nâng cao tính minh bạch của môi trường kinh doanh.
Trong bối cảnh hội nhập ngày càng sâu, cạnh tranh diễn ra giữa các doanh nghiệp, đồng thời giữa các hệ thống thể chế. Đầu tư cho nguồn nhân lực pháp lý vì thế chính là đầu tư cho năng lực phát triển dài hạn. Từ Đà Nẵng, mô hình đào tạo của Khoa Luật Trường Đại học Kinh tế (Đại học Đà Nẵng) đang từng bước khẳng định hướng đi phù hợp, đóng góp vào sự phát triển chung của miền Trung - Tây Nguyên và cả nước.