Triển vọng lạc quan trong năm 2026
Phần lớn các công ty chứng khoán đưa ra triển vọng lạc quan, với kỳ vọng VN-Index có thể vượt mốc 2000 điểm. Trong khi một số quan điểm dự báo chỉ số có thể đạt hơn 2100 điểm trong kịch bản tích cực, những dự báo thận trọng hơn đặt mục tiêu trong khoảng một 1670 - 1750 điểm. Sự chênh lệch này không phải bắt nguồn từ những quan điểm mâu thuẫn về triển vọng cơ bản, mà phản ánh những cách tiếp cận khác nhau về định giá và đánh giá rủi ro trong một năm đầy biến động.
Thị trường chứng khoán bước vào chu kỳ tăng trưởng mới.
Động lực chính thúc đẩy thị trường trong năm 2026 đến từ sự phục hồi và tăng trưởng lợi nhuận của các doanh nghiệp niêm yết. Lợi nhuận doanh nghiệp được dự báo tăng trưởng mạnh, khoảng 19% so với năm trước, tạo nền tảng vững chắc cho sự tăng điểm của chỉ số. Sau giai đoạn khó khăn do ảnh hưởng của lãi suất cao và nhu cầu suy giảm, nhiều doanh nghiệp đã hoàn thành quá trình tái cấu trúc và sẵn sàng cho một chu kỳ tăng trưởng mới. Sự cải thiện này không chỉ đến từ tăng trưởng doanh thu mà còn từ việc tối ưu hóa chi phí và nâng cao hiệu quả hoạt động.
Chính sách tiền tệ và tài khóa tiếp tục là trụ đỡ quan trọng cho thị trường. Năm 2026 được kỳ vọng sẽ chứng kiến sự nới lỏng mạnh mẽ hơn so với năm trước, với mức lãi suất được duy trì ở mặt bằng hỗ trợ tăng trưởng và các gói kích cầu tài khóa tiếp tục được triển khai. Điều này không chỉ tạo ra môi trường thuận lợi cho doanh nghiệp vay vốn đầu tư mở rộng sản xuất, mà còn cải thiện thanh khoản và dòng tiền trên thị trường chứng khoán. Sự phối hợp chặt chẽ giữa chính sách tiền tệ và tài khóa được xem là yếu tố quan trọng giúp nền kinh tế duy trì đà tăng trưởng cao trong khi vẫn kiểm soát được lạm phát.
Bên cạnh đó, câu chuyện nâng hạng thị trường tiếp tục là tâm điểm chú ý của giới đầu tư trong năm 2026. Việt Nam đã đáp ứng hầu hết các tiêu chí để được FTSE Russell xem xét nâng hạng từ thị trường cận biên lên thị trường mới nổi, với kỳ đánh giá trung gian dự kiến diễn ra vào tháng 3. Nếu kết quả tích cực, điều này có thể mở ra một làn sóng vốn ngoại mạnh mẽ từ các quỹ đầu tư thụ động theo dõi các chỉ số FTSE. Tuy nhiên, khối ngoại vẫn duy trì trạng thái thận trọng, đặc biệt đối với kênh đầu tư gián tiếp, với mức bán ròng cao kéo dài trong năm 2025. Sự trở lại của dòng vốn ngoại được xem là chìa khóa để thị trường có thể bứt phá vượt qua các mốc kháng cự quan trọng.
Tuy nhiên, thị trường năm 2025 đã để lại một di sản đáng suy ngẫm về sự phân hóa mạnh mẽ giữa các nhóm cổ phiếu. Thanh khoản tập trung mạnh vào nhóm vốn hóa lớn VN30, chiếm tới hơn 50% giá trị giao dịch, trong khi nhóm vốn hóa nhỏ gần như đi ngang do không thu hút được dòng tiền. Điều này tạo ra một thực tế nghịch lý là chỉ số tăng mạnh nhưng phần lớn cổ phiếu không hưởng lợi từ đà tăng này. Năm 2026 được kỳ vọng sẽ chứng kiến sự thay đổi khi các nhà đầu tư bắt đầu tìm kiếm cơ hội ở những cổ phiếu có định giá hấp dẫn hơn sau khi nhóm vốn hóa lớn đã tăng quá nhanh.
Ngành ngân hàng tiếp tục được xác định là trụ cột dẫn dắt thị trường
Nhiều nhà đầu tư cho rằng, một số ngân hàng hoàn toàn có khả năng duy trì mức tăng trưởng lợi nhuận trên 25%, được hỗ trợ bởi tăng trưởng tín dụng mạnh và chất lượng tài sản cải thiện. Sau giai đoạn biên lãi ròng bị thu hẹp do cạnh tranh gay gắt về lãi suất huy động, năm 2026 được kỳ vọng sẽ chứng kiến sự ổn định hơn khi lãi suất thị trường đã tìm được mặt bằng cân bằng mới. Các ngân hàng có chiến lược số hóa mạnh mẽ và hệ sinh thái đa dạng được đánh giá cao về tiềm năng tái định giá.
Nhóm cổ phiếu chứng khoán cũng được xem là một trong những thụ hưởng trực tiếp từ sự phát triển của thị trường. Việc triển khai hệ thống giao dịch mới KRX, khả năng giao dịch trong ngày và cải cách các quy định về giao dịch phái sinh được kỳ vọng sẽ gia tăng thanh khoản và mở rộng nguồn thu cho các công ty chứng khoán. Sự ra đời của các sản phẩm tài chính mới và việc nâng hạng thị trường sẽ tạo ra nhu cầu lớn về dịch vụ môi giới, tư vấn và quản lý tài sản, mở ra không gian tăng trưởng rộng lớn cho ngành.
Kỳ vọng vào các trụ cột dẫn dắt thị trường trong năm 2026.
Dòng vốn đầu tư được dự báo sẽ tập trung vào các cổ phiếu có chất lượng tăng trưởng tốt ở một số ngành như tiêu dùng, ngân hàng, tài nguyên cơ bản, tiện ích và công nghệ. Nhóm tiêu dùng được kỳ vọng hưởng lợi từ sự phục hồi của sức mua trong nước khi thị trường bất động sản ổn định và thu nhập người dân tăng. Các chính sách điều chỉnh mức giảm trừ gia cảnh cũng góp phần gia tăng thu nhập khả dụng, từ đó thúc đẩy tiêu dùng. Tuy nhiên, cần lưu ý rằng dữ liệu lịch sử cho thấy nhóm cổ phiếu tiêu dùng không phải lúc nào cũng tăng mạnh trong giai đoạn đầu năm như kỳ vọng, do thị trường đã phản ánh sẵn các yếu tố tích cực vào giá cổ phiếu từ trước.
Nhóm đầu tư công và hạ tầng được dự báo sẽ là một trong những điểm sáng của năm 2026. Với kế hoạch giải ngân vốn đầu tư công được đẩy mạnh và nhiều dự án hạ tầng lớn được khởi động, các doanh nghiệp trong lĩnh vực xây dựng, vật liệu xây dựng và cơ khí sẽ có cơ hội tăng trưởng tốt. Nhóm thép với những câu chuyện riêng lẻ nổi bật cũng được kỳ vọng sẽ phục hồi sau giai đoạn khó khăn, đặc biệt khi nhu cầu từ các dự án hạ tầng và bất động sản gia tăng.
Ngành dầu khí tiếp tục là một lựa chọn hấp dẫn trong bối cảnh giá dầu được dự báo duy trì ở mức hỗ trợ lợi nhuận cho các hoạt động khai thác. Các doanh nghiệp thượng nguồn và dịch vụ dầu khí có thể hưởng lợi từ nhiều dự án lớn đang và sắp triển khai, tạo ra dòng thu nhập ổn định trong dài hạn.
Tuy nhiên, năm 2026 không phải không có rủi ro. Theo các chuyên gia, căng thẳng địa chính trị, đặc biệt là các chính sách thương mại từ Mỹ dưới thời chính quyền mới, có thể tạo ra những cơn gió ngược cho nền kinh tế xuất khẩu như Việt Nam. Sự trì hoãn trong việc hạ lãi suất của Cục Dự trữ Liên bang Mỹ có thể gây áp lực lên tỷ giá và lãi suất trong nước, ảnh hưởng đến dòng vốn ngoại. Đồng thời, rủi ro từ những cổ phiếu vốn hóa lớn có mức định giá quá cao so với triển vọng lợi nhuận thực tế cũng là điều cần cảnh giác.
Cơ hội chọn lọc cổ phiếu vẫn dồi dào khi phần lớn cổ phiếu nằm ở vùng định giá thấp đến trung bình, trong khi tỷ trọng vốn hóa lại dịch chuyển mạnh sang nhóm có định giá cao. Đây là thời điểm đòi hỏi nhà đầu tư phải nâng cao khả năng phân tích, chuyển trọng tâm từ diễn biến ngắn hạn của chỉ số sang chất lượng nền tảng doanh nghiệp. Việc nhận diện đúng những cổ phiếu có giá trị nội tại thực sự, có mô hình kinh doanh bền vững và đội ngũ quản trị minh bạch sẽ trở thành yếu tố then chốt cho thành công trong đầu tư.
Thị trường cũng đối mặt với những thay đổi về chuẩn mực kế toán khi Việt Nam tiến tới áp dụng các chuẩn mực quốc tế. Mặc dù những điều chỉnh này có thể không làm thay đổi doanh thu, nhưng có thể tạo áp lực lên lợi nhuận sau thuế do tăng dự phòng và thay đổi thời điểm ghi nhận chi phí ở một số ngành. Điều này sẽ tạo ra sự phân hóa mạnh và nâng cao giá trị của việc phân tích chất lượng lợi nhuận, đòi hỏi nhà đầu tư phải hiểu sâu hơn về đặc thù hoạt động của từng doanh nghiệp.
Hoạt động IPO được kỳ vọng sẽ khởi sắc mạnh mẽ trong năm 2026 sau giai đoạn dài trầm lắng. Các quy định mới đơn giản hóa thủ tục và rút ngắn thời gian niêm yết sẽ khuyến khích nhiều doanh nghiệp chất lượng cao tham gia thị trường. Điều này không chỉ mang lại nhiều lựa chọn đầu tư hấp dẫn cho nhà đầu tư mà còn góp phần tăng chiều sâu và tính cạnh tranh của thị trường vốn Việt Nam.
Một yếu tố đáng chú ý là sự thay đổi về cấu trúc sở hữu của nhiều doanh nghiệp nhà nước niêm yết. Với Nghị quyết về Kinh tế Nhà nước dự kiến được ban hành, các doanh nghiệp này có thể được trao cơ chế linh hoạt hơn trong tái cấu trúc và mở rộng hợp tác đầu tư. Mặc dù hiện đang đóng góp gần 30% GDP với vị thế đầu ngành về tổng tài sản và doanh thu, nhưng hiệu quả hoạt động của khối này vẫn chưa tương xứng với quy mô. Nếu cải cách thành công, nhóm doanh nghiệp này có thể trở thành tâm điểm mới của thị trường với tiềm năng tái định giá lớn.
Về triển vọng theo thời gian, thị trường có thể trải qua những giai đoạn khác nhau trong năm. Quý I đầu năm được kỳ vọng sẽ chứng kiến nhịp tăng điểm trước kỳ đánh giá nâng hạng, tuy nhiên cũng có thể gặp áp lực chốt lời ngắn hạn sau đó. Giai đoạn giữa năm có thể là thời điểm tích lũy và điều chỉnh khi thị trường chờ đợi kết quả kinh doanh thực tế của doanh nghiệp và các quyết định chính sách quan trọng. Nửa cuối năm được dự báo sẽ là giai đoạn có những thay đổi lớn khi các yếu tố cấu trúc được phản ánh đầy đủ hơn vào giá cổ phiếu.
Tiến Hoàng