Thượng tá Lê Trung Thành, Giám đốc Công ty Cà phê 15 giới thiệu với Thủ trưởng Bộ Tư lệnh Quân khu 5 về mô hình “Cánh đồng mẫu lớn cà phê” của đơn vị.
Từ nông trường quân đội đến mô hình sản xuất tập trung mang tầm chiến lược
Trên cao nguyên bazan, phát triển kinh tế không chỉ là câu chuyện về năng suất hay doanh thu. Với Cà phê 15, mỗi bước đi đều gắn với trách nhiệm cộng đồng và nhiệm vụ quốc phòng. Thượng tá Lê Trung Thành, Giám đốc Công ty chia sẻ với giọng đầy tâm huyết: “Làm kinh tế ở Tây Nguyên không đơn thuần là sản xuất, kinh doanh mà còn là thực hiện nhiệm vụ kép, vừa nâng cao hiệu quả sản xuất vừa góp phần ổn định địa bàn và chăm lo sinh kế cho người dân”.
Xuất phát từ thực tế sản xuất manh mún, nhỏ lẻ, Công ty nhận ra rằng nếu không tổ chức lại theo hướng tập trung thì rất khó nâng cao giá trị hạt cà phê và xây dựng thương hiệu bền vững. Từ đó, mô hình cánh đồng mẫu lớn được hình thành, nơi mọi công đoạn từ lựa chọn giống, chăm sóc, quản lý nước tưới, phân bón, phòng trừ sâu bệnh đến thu hoạch đều được chuẩn hóa, phản ánh tinh thần kỷ luật, chặt chẽ và tầm nhìn chiến lược của một đơn vị làm kinh tế trong quân đội.
Điểm nổi bật là chủ động vùng nguyên liệu. Hiện Công ty quản lý khoảng 860 ha cà phê, sản lượng năm 2025 đạt hơn 11.300 tấn. Từ khâu chăm sóc đến thu hoạch, Cà phê 15 xây dựng quy trình kỹ thuật bài bản, hướng tới chất lượng đồng đều trên toàn vùng, đồng thời triển khai truy xuất nguồn gốc minh bạch nhằm nâng cao uy tín thương hiệu.
Thiếu tướng Lương Đình Chung, Bí thư Đảng uỷ, Chính uỷ Quân khu 5 cùng các đại biểu thưởng thức sản phẩm “Cà phê người lính”.
Mô hình cánh đồng mẫu lớn tại xã Ea Tul, tỉnh Đắk Lắk với gần 600 ha được chuẩn hóa toàn bộ quy trình từ chọn giống, chăm sóc, quản lý nước tưới đến thu hoạch và sơ chế. Thượng tá Lê Trung Thành cho biết, giá trị cốt lõi không nằm ở quy mô đơn thuần mà ở khả năng kiểm soát chất lượng và truy xuất nguồn gốc. Khi vùng nguyên liệu được quản lý tập trung, Công ty xây dựng hệ thống dữ liệu sản xuất, mã vùng trồng và hồ sơ kỹ thuật cho từng lô cà phê, tạo nền tảng để đáp ứng những yêu cầu ngày càng khắt khe của thị trường quốc tế.
Song song với đó, Cà phê 15 đẩy mạnh canh tác hữu cơ và kinh tế tuần hoàn. Đất được bồi dưỡng thường xuyên, nước tưới được sử dụng tiết kiệm, hóa chất được hạn chế tối đa, phụ phẩm nông nghiệp được quay vòng trở lại phục vụ sản xuất. Phân hữu cơ và vi sinh được ưu tiên, các giải pháp sinh học an toàn dần thay thế thuốc hóa học. Công ty đã áp dụng tiêu chuẩn USDA NOP của Mỹ và tiêu chuẩn EU trên hơn 23 ha, từng bước hướng tới mở rộng ra toàn bộ diện tích nhằm hình thành vùng nguyên liệu chuẩn, bền vững và minh bạch.
Những nỗ lực ấy giúp Cà phê 15 được cấp chỉ dẫn địa lý vùng trồng, khẳng định bản sắc riêng cho cà phê Quân đội - Quân khu 5. Nhiều tổ chức trong nước và quốc tế, trong đó có Hiệp hội Cà phê đặc sản thế giới (SCA) đã ghi nhận và bày tỏ sự quan tâm đối với hướng đi của đơn vị.
Cùng với sản xuất, Công ty chú trọng liên kết với người dân thông qua các tổ hợp tác và hợp tác xã, hỗ trợ giống, kỹ thuật canh tác, chế biến và chia sẻ kinh nghiệm. Các hoạt động an sinh xã hội như xây dựng nhà ở, trường học, khám chữa bệnh, bê tông hóa đường nông thôn, thắp sáng đường làng, hỗ trợ bò giống, cây giống và chuyển giao khoa học kỹ thuật tiếp tục được triển khai, góp phần củng cố niềm tin, gắn kết doanh nghiệp quân đội với cộng đồng địa phương.
Hành trình nâng tầm giá trị hạt cà phê
Khi gió se lạnh đầu mùa tràn về, sắc đỏ của những chùm cà phê chín rực như những đốm lửa trên triền đồi, hòa cùng mùi đất ấm, lá khô và hơi sương báo hiệu một vụ mùa no ấm. Những người lính mang quân hàm, quen cuốc xẻng và phân bón, lặng lẽ viết tiếp câu chuyện làm kinh tế bằng kỷ luật, khoa học và sự tỉ mỉ, bền bỉ theo nhịp thở của mùa xuân Tây Nguyên.
Theo Thượng tá Lê Trung Thành, mỗi hạt cà phê mà đơn vị lựa chọn để tạo ta các sản phẩm trước khi đưa đến tay người tiêu dùng đều phải được chăm sóc cẩn trọng từ khi còn trên cây đến lúc đến tay người tiêu dùng, bảo đảm chất lượng cao, hài hòa với môi trường và lợi ích cộng đồng.
Tại Cà phê 15, mùa thu hoạch không chỉ được đo bằng sản lượng. Thượng tá Lê Trung Thành cho biết, mỗi hạt cà phê đều phải được chăm sóc cẩn trọng từ khi còn trên cây đến lúc đến tay người tiêu dùng, bảo đảm chất lượng cao, hài hòa với môi trường và lợi ích cộng đồng. Quy trình từ cắt tỉa cành, quản lý nước tưới đến sử dụng phân hữu cơ và vi sinh giúp cây phát triển đồng đều, nâng cao năng suất và chất lượng quả chín.
Nguyên tắc thu hái chỉ chọn quả chín được tuân thủ nghiêm ngặt. Trung tá QNCN Nguyễn Thị Thu Ngân chia sẻ rằng chất lượng luôn được đặt lên trước sản lượng, bởi quả xanh sẽ ảnh hưởng trực tiếp đến hương vị và giá trị thương mại. Quả chín đỏ giúp hạt đạt khối lượng tối ưu, tích lũy hàm lượng đường cần thiết, tạo nên hương vị Robusta đặc trưng của Tây Nguyên.
Từ nền tảng ấy, thương hiệu “Cà phê Người lính” ra đời với nhiều dòng sản phẩm như cà phê hạt rang, cà phê xay, cà phê phin giấy, cà phê túi nhúng. Mỗi sản phẩm giữ trọn hương vị Robusta Tây Nguyên, đồng thời kể câu chuyện về một doanh nghiệp quân đội kiên định theo đuổi mô hình sản xuất xanh, kỷ luật và bền vững. Tất cả các khâu từ canh tác, thu hoạch, chế biến đến bảo quản đều được chuẩn hóa và liên tục cải tiến nhằm bảo đảm truy xuất nguồn gốc, an toàn thực phẩm và chất lượng đồng đều.
Trong lộ trình hoàn thiện sản phẩm, bà Nguyễn Thị Nhàn, Trợ lý kỹ thuật Công ty Cà phê 15 cho biết, các sản phẩm của đơn vị vừa được Hội đồng OCOP tỉnh Đắk Lắk đánh giá đạt 82 điểm, được công nhận OCOP 4 sao và đề nghị hỗ trợ nâng hạng lên 5 sao trong thời gian tới. Kết quả này tạo thêm động lực để đơn vị đẩy nhanh tiến trình tiêu thụ, mở rộng hệ thống phân phối và từng bước tăng cường hiện diện trên các nền tảng số.
Thượng tá Lê Trung Thành nhấn mạnh rằng thương hiệu cà phê bền vững luôn gắn liền với cộng đồng người trồng. Hành trình nâng tầm cà phê không dừng lại ở mùa quả đỏ mà còn là quá trình đưa sản phẩm Việt Nam ra thị trường quốc tế, đáp ứng những yêu cầu khắt khe của châu Âu, Mỹ và Nhật Bản. Trong từng dây chuyền sản xuất, chế biến, Công ty đều phân công QNCN nắm vững kỹ thuật để giám sát, hướng dẫn và truyền đạt kinh nghiệm cho người dân liên kết, từ đó nâng cao chất lượng hạt và tạo dựng niềm tin lâu dài.
Theo Thượng tá Lê Trung Thành, chiến lược dài hạn của đơn vị không đánh đổi môi trường và lợi ích cộng đồng để lấy thành quả trước mắt mà hướng tới xây dựng thương hiệu bền vững cho cà phê người lính.
Từ nông trường truyền thống đến mô hình kinh tế xanh
Trên vùng đất bazan đỏ, Cà phê 15 đang âm thầm chuyển mình. Công ty không chạy theo sản lượng ngắn hạn mà đổi mới toàn diện từ giống cây, đất trồng, phương thức canh tác đến tư duy phát triển bền vững. Theo Thượng tá Lê Trung Thành, chiến lược dài hạn của đơn vị không đánh đổi môi trường và lợi ích cộng đồng để lấy thành quả trước mắt mà hướng tới xây dựng thương hiệu bền vững cho cà phê người lính.
Tiếp cận các tiêu chuẩn khắt khe của Mỹ và châu Âu, Công ty sử dụng giống hữu cơ, không biến đổi gen và hạn chế hóa chất. Nhiều vườn cà phê già cỗi được cắt tỉa, ghép cải tạo để trẻ hóa, giúp tán cây cân đối, năng suất và chất lượng hạt được cải thiện, đồng thời giữ gìn cân bằng sinh thái. Phế phẩm nông nghiệp được xử lý thành phân vi sinh phục vụ vùng nguyên liệu và cung ứng cho người dân, hình thành vòng sản xuất khép kín, thân thiện với môi trường. Công tác phòng trừ sâu bệnh, trong đó có rệp sáp đỏ, được triển khai bằng giải pháp sinh học nhằm bảo đảm cân bằng tự nhiên.
Sự đổi mới mô hình sản xuất gắn liền với phát triển sản phẩm, góp phần khẳng định bản sắc “Cà phê Người lính”. Những dòng sản phẩm như cà phê phin giấy, cà phê túi nhúng vừa tiện lợi vừa giữ trọn hương vị Robusta Tây Nguyên, phù hợp với nhịp sống hiện đại và phục vụ hiệu quả ở những địa bàn khó tiếp cận dịch vụ cà phê truyền thống.
Thương hiệu “Cà phê Người lính” ra đời với nhiều dòng sản phẩm như cà phê hạt rang, cà phê xay, cà phê phin giấy, cà phê túi nhúng.
Mô hình kinh tế xanh và kinh tế tuần hoàn được triển khai bền bỉ, kết hợp với các hợp tác xã, tổ hợp tác và những lớp tập huấn kỹ thuật rang xay do chuyên gia quốc tế hướng dẫn. Các Quân nhân chuyên nghiệp trực tiếp giám sát, hỗ trợ kỹ thuật và chia sẻ kinh nghiệm, góp phần bảo đảm sản phẩm đồng nhất và nâng cao uy tín thương hiệu.
Nhờ cách tiếp cận toàn diện, kết hợp sản xuất, khoa học công nghệ, quản lý cộng đồng và phát triển bền vững, Cà phê 15 từng bước tiếp cận thị trường quốc tế, khẳng định thương hiệu người lính Việt Nam trong lĩnh vực kinh tế, đồng thời phát huy vai trò của doanh nghiệp quân đội trong phát triển kinh tế xã hội ổn định và giàu bản sắc.
Từ những hạt cà phê chín đỏ trên đất bazan đến sản phẩm mang thương hiệu “Cà phê Người lính” trên thị trường trong nước và quốc tế, Cà phê 15 cho thấy kỷ luật, tâm huyết và tầm nhìn chiến lược không chỉ tạo ra giá trị kinh tế mà còn góp phần khẳng định bản sắc văn hóa và tinh thần phục vụ cộng đồng. Hành trình ấy vẫn tiếp tục với mỗi mùa vụ mới, mỗi sáng kiến cải tiến và những nỗ lực gắn bó cùng người dân, đưa thương hiệu cà phê Việt Nam vươn xa, bền vững và tràn đầy hương xuân Tây Nguyên.