GS.TS Nguyễn Thanh Liêm tiết lộ về nguồn tế bào gốc mới, có thể lưu trữ ở mọi lứa tuổi

Tư duy chăm sóc sức khỏe thời đại mới 

Tế bào gốc đang trở thành một trong những hướng phát triển quan trọng của y học hiện đại. Từ ứng dụng lâu đời trong điều trị các bệnh lý huyết học, phạm vi nghiên cứu và ứng dụng tế bào gốc ngày càng được mở rộng sang nhiều lĩnh vực như cơ xương khớp, thần kinh, miễn dịch và chuyển hóa. Sự phát triển này mở ra hướng tiếp cận mới trong điều trị, dựa trên khả năng tái tạo và phục hồi các mô, cơ quan bị tổn thương.

GS.TS.BS Nguyễn Thanh Liêm – Chuyên gia hàng đầu thế giới về Y học tái tạo và Trị liệu tế bào, người từng gây tiếng vang quốc tế với các công trình nghiên cứu ghép tế bào gốc cho trẻ tự kỷ, bại não, xơ gan và teo đường mật, cho rằng: "Khác với các phương pháp truyền thống chỉ kiểm soát triệu chứng, tế bào gốc sở hữu hai khả năng cốt lõi là tự tái tạo và biệt hóa thành các tế bào chuyên biệt để sửa chữa mô tổn thương tận gốc. Tuy nhiên, chất lượng tế bào gốc lại tỷ lệ nghịch với tuổi tác và bệnh lý. Lưu trữ tế bào gốc khi còn khỏe mạnh chính là việc giữ lại một 'phiên bản trẻ trung, sung sức nhất' của cơ thể để dự phòng cho những rủi ro khó lường trong tương lai." 

Nhiều người có suy nghĩ chỉ khi gia đình có tiền sử bệnh lý nghiêm trọng mới cần lưu trữ. Giải đáp nghi ngại này, Giáo sư Liêm nhấn mạnh, trạng thái "khỏe mạnh, chưa có bệnh" mới chính là thời điểm lý tưởng nhất. Việc thu thập tế bào lúc cơ thể ở trạng thái tối ưu sẽ đảm bảo khả năng tăng sinh và biệt hóa cao nhất khi cần sử dụng. 

Hai nguồn tế bào gốc mới

Nếu trước đây nhiều gia đình tiếc nuối vì bỏ lỡ cơ hội lưu trữ máu cuống rốn khi con chào đời, thì hiện nay y học hiện đại đã mở ra những cánh cửa mới cho mọi lứa tuổi. TS.BS Tưởng Thị Vân Thùy (Trưởng phòng Ngân hàng Sinh học Vinmec) và ThS. Bùi Việt Anh (Trưởng phòng Sản xuất sản phẩm tế bào) cùng chia sẻ về hai giải pháp nổi bật: lưu trữ từ tủy răng sữa cho trẻ em và mô mỡ cho người trưởng thành. 

Tủy răng sữa được giới chuyên môn gọi là "cơ hội chỉ có một lần" trong quá trình phát triển của trẻ. Mỗi chiếc răng sữa rụng đi tự nhiên trong giai đoạn 6–12 tuổi chứa nguồn tế bào gốc trung mô đa tiềm năng. Việc thu thập tận dụng chiếc răng vốn sẽ nhổ bỏ nên hoàn toàn không gây đau đớn hay ảnh hưởng đến sức khỏe của trẻ. 

Trong khi đó, với người trưởng thành từ 20–40 tuổi, mô mỡ lại là "kho báu sinh học" dồi dào, dễ tiếp cận và ít xâm lấn. Đặc biệt, những người đang có ý định phẫu thuật tạo hình thành bụng có thể tận dụng ngay lượng mỡ dư thừa để tách chiết tế bào gốc mà không cần trải qua thủ thuật riêng biệt. 

Khác với tế bào gốc tạo máu từ máu cuống rốn chuyên điều trị các bệnh lý về máu, tế bào gốc trung mô (MSCs) từ tủy răng sữa và mô mỡ có thế mạnh vượt trội trong điều trị tổn thương thần kinh, xương khớp, bệnh tự miễn, chuyển hóa và chống lão hóa. Sự kết hợp giữa các nguồn lưu trữ tạo nên một "danh mục dự phòng sức khỏe" toàn diện cho mọi thành viên trong gia đình. 

Định hình vị thế tiên phong tại Đông Nam Á, Vinmec đã xây dựng trọn vẹn hệ sinh thái từ nghiên cứu, lưu trữ đạt chuẩn quốc tế AABB đến ứng dụng lâm sàng. Đã có hơn 1.000 bệnh nhân được ghép tế bào gốc thành công và hơn 60 công trình khoa học của Vinmec được công bố quốc tế. GS.TS Nguyễn Thanh Liêm đúc kết: "Y học tái tạo không thay thế hoàn toàn y học truyền thống, nhưng đang từng bước mở ra những cánh cửa hy vọng mới. Việc chủ động lưu trữ tế bào gốc tại các đơn vị uy tín chính là cách mỗi người tự nắm giữ chìa khóa bảo vệ sức khỏe cho chính mình và người thân trong tương lai." 

PV