Nhà báo, nhà thơ, nhạc sĩ Đinh Văn Bình: Giữ lửa đam mê và không ngừng nỗ lực

Nghề làm báo cho anh sự tỉnh táo trước hiện thực, năng khiếu thơ ca cho anh khoảng lặng của tâm hồn, còn âm nhạc mở ra một không gian để cảm xúc cất thành giai điệu. Ba lĩnh vực tưởng như khác biệt nhưng lại gặp nhau ở một điểm chung, đó là sống với chính mình, trách nhiệm với công việc và nghề nghiệp; luôn hoài bão, ước mơ với những lý tưởng cao đẹp.

12 năm gắn bó với Tạp chí Làng nghề Việt Nam, anh luôn miệt mài, chăm chỉ, không ngừng học tập, không ngừng phấn đấu để phát triển bản thân. Nhân dịp ngày Quốc khánh nước Cộng hòa Xã hội Chủ nghĩa Việt Nam và cũng là sinh nhật của anh, tôi đã có cuộc trò chuyện với nhà báo, nhà thơ, nhạc sĩ Đinh Văn Bình về cơ duyên đến với nghề báo, hành trình nuôi dưỡng đam mê sáng tạo, những dấu ấn đáng nhớ trong cuộc đời và cả những dự định trên hành trình phía trước.

Phóng viên: Anh bắt đầu viết báo từ thời sinh viên, vậy điều gì đã thôi thúc anh gắn bó lâu dài với nghề báo?

Nhà báo Đinh Văn Bình: Khi còn là sinh viên năm thứ 2 tại Trường Đại học Sư phạm nghệ thuật Trung ương, tôi có ngồi xem một chương trình biểu diễn nghệ thuật của sinh viên trong trường. Hồi đó tôi cũng mới mua một chiếc máy ảnh du lịch rẻ tiền để chụp ảnh, và trong sự kiện hôm đó tôi cũng mang đi để chụp một số ảnh sự kiện để làm kỷ niệm. Khi về nhà thì tôi cũng ngẫu hứng viết một bài để gửi trang Website của Nhà trường, xem có đăng được hay không. Và rồi, bài của tôi đã được duyệt đăng trên trang Website của Nhà trường và có nhuận bút. Một vài tháng sau đó tôi cũng tập tành làm thơ, viết một bài thơ với chủ đề “Mái trường, thầy cô và tuổi học trò” nhân ngày Nhà giáo Việt Nam 20/11 và bài thơ đó cũng được đăng tải trên Trang Website của Trường Đại học Sư phạm Nghệ thuật Trung ương. Đến khi kết thúc năm học thứ 2, tôi tham gia tiếp sức mùa thi và chiến dịch Mùa hè xanh của sinh viên trong trường, thời gian này tôi viết một bài với tựa đề “Ký ức Duyên Hà” và cũng được đăng tải trên Trang Website của nhà trường và có nhuận bút.

Chính điều đó đã làm tôi thích thú với hoạt động viết báo, làm thơ. Tôi tìm tòi kỹ năng viết báo trên Internet và các cuốn sách nói về kỹ năng viết báo, học một cách chủ động, thích thú và say sưa. Sang năm học thứ 3, tôi cùng một số người bạn trong trường đăng ký học lớp Nghiệp vụ báo chí do Trường Học viện Báo chí và Tuyên truyền tổ chức, tôi cũng hăng hái phát biểu và được cô giáo khi đó là Trưởng Khoa báo chí động viên: “Nghe em phát biểu như là sinh viên năm thứ 4 khoa báo chí”. Cũng từ Lớp nghiệp vụ báo chí mà tôi cũng quen với một số anh chị làm báo như: Nhà báo Hữu Việt, nguyên vụ Vụ trưởng Vụ Văn hóa Văn nghệ báo Nhân dân (Trưởng ban Văn hóa Văn nghệ báo Nhân dân); nhà báo Tạ Tốn (hiện đang công tác tại báo Xây Dựng),..... và vẫn thường xuyên kết nối. Đến khi tốt nghiệp trường Đại học Sư phạm nghệ thuật Trung ương tháng 7 năm 2011 thì tôi cũng có bài viết được đăng tải trên báo Nhân dân điện tử, Tạp chí Sân Khấu, báo Giáo dục và Thời đại,v.v.... từ đó đã thôi thúc tôi viết báo, làm thơ đến tận bây giờ.

Phóng viên: Không chỉ là một nhà báo, anh còn sáng tác nhạc và làm thơ, anh nhận thấy sự khác biệt lớn nhất trong cách biểu đạt cảm xúc trong các đam mê này là gì? Làm thế nào để cân bằng và nuôi dưỡng cả ba đam mê?

Nhà báo Đinh Văn Bình: Đối với nghề báo thì từ khi tốt nghiệp lớp K1 - Quản lý văn hóa, Khoa Quản lý văn hóa nghệ thuật, Trường Đại học Sư phạm nghệ thuật Trung ương tôi đã đi làm báo. Khi đó mới cầm giấy chứng nhận tốt nghiệp tạm thời, tôi đã làm hồ sơ và được nhận vào làm tại tòa soạn báo Doanh nghiệp Việt Nam, rồi tạp chí Thương hiệu và Người tiêu dùng. Thời gian này báo Hải Phòng cũng gọi điện mời tôi về làm, nhưng lý do xa nhà, không có phương tiện đi lại nên tôi khước từ và chọn các cơ quan báo tại Hà Nội để làm việc. Cuối năm 2011 tôi xin chuyển đến làm việc tại báo Đời sống và Pháp luật, rồi trang thông tin điện tử Cinet.vn của Bộ Văn hóa, Thể thao và Du lịch để làm việc. Sau đó do đời sống khó khăn, tôi sang làm việc bên Đoàn làm phim ở tổ thiết kế mỹ thuật, rồi làm việc tại Công ty truyền thông Nhất Nam ở phòng nội dung với công việc chính là viết, biên tập sách lịch sử Đảng bộ địa phương. Đến năm 2014 thì quay trở lại làm báo tại báo Đời Sống và Pháp luật, Báo Pháp Luật Việt Nam và Thời báo Làng nghề Việt (nay là Tạp chí Làng nghề Việt Nam). Tôi đã gắn bó với Tạp chí Làng nghề Việt Nam đến nay đã được 12 năm; và bài báo đầu tiên được đăng tải là số báo tết cuối năm 2011 (năm đầu tiên thành lập Thời báo Làng nghề Việt).

Đối với lĩnh vực âm nhạc và thơ cũng được tôi sáng tác đầu tiên vào năm 2008, khi là sinh viên của Trường Đại học Sư phạm nghệ thuật Trung ương. Khi còn là sinh viên trong trường, tôi đã sáng tác được khoảng 35 ca khúc và hơn 10 bài thơ, 6 kịch bản sân khấu, đến nay tôi vẫn còn lưu giữ chúng.

Trong lĩnh vực sáng tác âm nhạc thì từ khi ra trường năm 2011 đến năm 2017 tôi không sáng tác được ca khúc nào mới, không có cảm xúc để viết, do nghề báo nó chi phối gần như trọn thời gian làm việc của tôi. Nhưng sang năm 2018, tôi được Nhạc sĩ Đặng Tài Tuệ giới thiệu tôi về Hội Âm nhạc Hà Nội, từ đó tôi lấy lại tinh thân, bắt đầu có cảm xúc để sáng tác. Được kết nạp vào Hội Âm nhạc Hà Nội, được gặp gỡ nhiều nhạc sĩ tên tuổi, được lắng nghe, được các nhạc sĩ chỉ bảo thêm, nên từ năm 2018 cho đến nay tôi sáng tác liên tục, xuất bản được 3 tuyển tập ca khúc: “Thao Thức Bên Sông”; Tuyển tập ca khúc “Những kỷ niệm trong tôi” tập 1 và 2. Với lượng ca khúc đến thời điểm hiện tại của tôi là khoảng trên 350 ca khuc với các chủ đề về Bác Hồ; thiếu nhi; quê hương đất nước; vùng đất con người; ngành nghề; công an, bộ đội, người lính; mái trường, thầy cô và tuổi học trò.....

Trong lĩnh vực văn học và thơ ca thì từ năm 2022 tôi tham gia Thi đường Bảo Minh Trang, từ đó tôi viết liên tục, đã hoàn thành chương trình đào tạo lớp thơ Tổng hợp, chương trình đào tạo lớp thơ Đường Luật, tham gia lớp bồi dưỡng viết văn Nguyễn Du, tham gia lớp thơ của nhà văn Nguyễn Việt Chiến; lớp viết truyện ngắn và thơ của nhà văn Bùi Thanh Minh,... Đến nay, tôi đã xuất bản được 4 tập thơ đó là: Một mình, Chồi xuân ngày mới, Thân thương tuổi học trò và Đuốc Sáng. Cuối năm 2024 thì tôi được kết nạp vào Hội Nhà văn Hà Nội.

Ở mỗi lĩnh vực, mỗi thể loại đều có những cách tiếp cận khác nhau, cách biểu đạt cảm xúc riêng. Đối với báo chí thì cần chân thực, khách quan, đưa tin chính xác, nhanh nhậy và kịp thời; Đối với thơ thì cần khúc thức, thể loại rõ ràng, tâm hồn bay bổng, câu chữ phải chắt lọc, chỉnh chu; Đối với sáng tác âm nhạc thì quan tâm đến hình thức tác phẩm, hòa thanh, giai điệu, nhịp phách, cao trào, mầu sắc của tác phẩm; Đối với truyền ngắn thì phải tưởng tượng ra bối cảnh, không gian và thời gian, nhân vật, tính cách, tình huống truyện, lời thoại nhân vật; Đối với kịch bản sân khấu thì quan tâm đến đạo cụ, trang phục, hoạt cảnh, lời thoại. Khi làm việc với thể loại nào thì toàn tâm, toàn ý cho thể loại đó; làm xong việc này mới chuyển sang việc khác, chứ không thể cũng một lúc có thể làm việc ở một vài thể loại khác nhau. Khi viết báo thì tôi chỉ tập trung chau chuốt cho bài báo của mình và không tư duy đến lĩnh vực khác; khi xong việc thì tôi mới quan tâm đến thể loại tiếp theo. Bởi mỗi thể loại có những đặc thù riêng, nét khác biệt vốn có mà mình không thể trộn lẫn.

Cách để cân bằng và nuôi dưỡng đam mê trong viết báo, sáng tác nhạc và làm thơ của tôi đó là chịu khó học hỏi và phải thường xuyên tập viết chúng. Khi viết được tác phẩm thứ nhất hoàn chỉnh thì bạn mới có thể viết được tác phẩm thứ 2 và nhiều hơn thế. Đối với báo chí, âm nhạc và thơ cũng vậy. Nên dành thời gian cho từng thể loại để thực hành, để viết và hoàn thiện tác phẩm của mình, và khi đó bạn sẽ viết được nhiều thứ, ở nhiều thể loại và thời gian sẽ làm chúng ta bất ngờ.

Phóng viên: Thời gian qua anh có thành tựu nào đáng mừng không? Anh có thể chia sẻ quá trình hình thành và cảm hứng sáng tác?

Nhà báo Đinh Văn Bình: Từ năm 2025 đến nay, tôi vinh dự khi giành được một số thành tựu trong lĩnh vực báo chí, sáng tác âm nhạc và thơ. Nhân dịp kỷ niệm 100 năm ngày báo chí cách mạng Việt Nam, tôi xuất bản được tập thơ viết về nghề báo với tựa đề “Đuốc Sáng”; và tháng 6 năm 2025 vinh dự khi nhận giải Khuyến khích Cuộc thi sáng tác văn học nghệ thuật về Báo chí của Thủ đô và cả nước với ca khúc “Tự hào Báo chí Việt Nam”. Tháng 8 năm 2025, tôi vinh dự khi được trao giải Nhất thể loại ký với tác phẩm: Đại tá Lê Đức Hùng - Người chiến sĩ Công an Thủ đô vì bình yên cuộc sống và giải chuyên đề với tác phẩm: Trung tá Trương Thị Mai Hương - Nữ đội trưởng trên trận tuyến “đặc biệt” tại cuộc thi Sáng tác văn học nghệ thuật năm 2025 với chủ đề “Công an Thủ đô vì bình yên cuộc sống” nhân dịp kỷ niệm 80 năm ngày truyền thống lực lượng Công an nhân dân.

Sang năm 2026 tôi vinh dự khi nhận được giải Nhì cuộc thi sáng tác ca khúc về xã Phượng Dực với tác phẩm “Phượng Dực ơi!”; Giải Khuyến khích cuộc thi thơ do Chi hội Nhà văn Hà Đông - Sơn Tây (trực thuộc Hội Nhà văn Hà Nội) phát động; Giải Khuyến khích cuộc thi “Giải báo chí viết về Phật giáo năm 2025) và ngày 19/8/2026 nhân kỷ niệm 81 năm ngày Cách mạng tháng Tám và Quốc khánh 2/9 (1945 - 2026) tôi vinh dự khi được nhận giải Nhì cuộc thi viết “Đến với Con đường tương lai” do Thời báo Văn học nghệ thuật phối hợp với Viện Khoa học Giáo dục và Môi trường, Sàn Văn hóa Học và Đọc, Công ty Cổ phần Truyền thông tri thức số TTS tổ chức.

Đối với mỗi giải thưởng, tôi đều nỗ lực và chỉnh chu trong từng tác phẩm dự thi. Khi có cuộc thi tôi đều bắt tay vào thực hiện tác phẩm và niềm vui đã đến đối với tôi.

Phóng viên: Trong thời gian tới, anh có dự định ra mắt thêm tập thơ hay album âm nhạc nào không?

Nhà báo Đinh Văn Bình: Hiện nay tôi đang theo học lớp Văn bằng 2 ngôn ngữ Anh tại Trường Đại học khoa học - Đại học Thái Nguyên và trúng tuyên vào trường Học viện Âm nhạc Quốc gia Việt Nam, hệ Đại học vừa làm vừa học, chuyên ngành Âm nhạc học. Với mục đích học để nâng cao kiến thức, chuẩn bị hành trang cho bước đường tương lai và để phục vụ tốt công việc chuyên môn. Trong thời gian tới, tôi sẽ ra mắt 02 tập thơ thiếu nhi và một tuyển tập ca khúc. Tiếp tục rèn luyện kỹ năng và cho ra đời một số những truyện ngắn mới.

Xin trân thành cảm ơn anh!

PHI LONG