Malaysia trở thành điểm sáng của chè Việt tại ASEAN
Theo số liệu của Cục Hải quan, riêng trong tháng 6/2026, Việt Nam xuất khẩu 642 tấn chè sang Malaysia, đạt kim ngạch 493.050 USD, tăng 12% về lượng và 8,9% về trị giá so với cùng kỳ năm trước. Lũy kế sáu tháng đầu năm, lượng chè xuất khẩu sang thị trường này đạt khoảng 3.300 tấn, mang về 2,5 triệu USD, tăng 5,7% về sản lượng và 6,4% về giá trị so với cùng kỳ năm 2025. Kết quả này cho thấy sức tiêu thụ chè Việt tại Malaysia vẫn duy trì xu hướng tăng trưởng ổn định, bất chấp bối cảnh thương mại toàn cầu còn nhiều biến động.
Ảnh minh họa
Với tốc độ hiện nay, giới chuyên môn kỳ vọng lượng chè xuất khẩu sang Malaysia trong cả năm 2026 sẽ tiếp tục vượt mốc 6.000 tấn, nối dài thành tích của năm trước.
Năm 2025 đánh dấu cột mốc đáng chú ý khi xuất khẩu chè của Việt Nam sang Malaysia đạt 6.665 tấn, tăng 15% so với năm 2024 và là mức cao nhất trong giai đoạn 2016-2025. Hiện Malaysia nằm trong nhóm 18 thị trường nhập khẩu chè lớn nhất của Việt Nam, đồng thời là một trong ba thị trường trọng điểm của ngành chè Việt tại ASEAN, cùng với Indonesia và Philippines.
Ở chiều ngược lại, theo Báo cáo nông, lâm, thủy sản do Bộ Công Thương công bố ngày 13/7, Việt Nam hiện là nguồn cung chè lớn thứ hai của Malaysia, chỉ đứng sau Indonesia. Điều này cho thấy vị thế của chè Việt đang ngày càng được củng cố tại thị trường có nhu cầu tiêu dùng lớn này.
Văn hóa thưởng trà tạo dư địa tăng trưởng dài hạn
Malaysia được đánh giá là một trong những quốc gia có văn hóa sử dụng chè phát triển tại Đông Nam Á. Không chỉ là thức uống quen thuộc trong các gia đình, chè còn xuất hiện phổ biến tại các quán ăn, quán cà phê truyền thống, chuỗi đồ uống hiện đại và các cửa hàng chuyên về trà.
Theo Hiệp hội Chè Malaysia (MyTA), lượng chè nhập khẩu của quốc gia này đã duy trì xu hướng tăng liên tục trong suốt 26 năm qua. Riêng năm 2025, Malaysia nhập khẩu hơn 33.000 tấn chè, tăng khoảng 2% so với năm trước.
Đáng chú ý, phân khúc chè uống liền được dự báo sẽ tiếp tục tăng trưởng mạnh trong những năm tới. Quy mô thị trường dự kiến tăng thêm khoảng 32,4 triệu USD trong giai đoạn 2025-2030, phản ánh xu hướng tiêu dùng các sản phẩm tiện lợi, đa dạng hương vị và đáp ứng nhu cầu của nhóm khách hàng trẻ.
Trong khi nhu cầu tiêu thụ ngày càng mở rộng, năng lực sản xuất chè trong nước của Malaysia vẫn còn hạn chế. Điều này khiến quốc gia này tiếp tục phụ thuộc đáng kể vào nguồn cung nhập khẩu, mở ra dư địa phát triển cho các doanh nghiệp xuất khẩu của Việt Nam.
Chuyển từ xuất khẩu nguyên liệu sang nâng cao giá trị
Với lợi thế về vùng nguyên liệu và kinh nghiệm sản xuất, ngành chè Việt Nam được đánh giá có nhiều cơ hội khai thác sâu hơn thị trường Malaysia. Bên cạnh các dòng sản phẩm truyền thống như chè xanh và chè đen, nhiều doanh nghiệp đang đẩy mạnh phát triển các sản phẩm chế biến sâu, nâng cao chất lượng và đa dạng hóa mẫu mã nhằm đáp ứng nhu cầu của phân khúc tiêu dùng cao cấp.
Song song với đó, chuyển đổi số cũng đang được nhiều doanh nghiệp ứng dụng trong hoạt động kinh doanh và xuất khẩu. Việc sử dụng các nền tảng thương mại điện tử, truy xuất nguồn gốc, quản lý chất lượng bằng công nghệ số và tăng cường quảng bá trực tuyến giúp doanh nghiệp tiếp cận khách hàng hiệu quả hơn, đồng thời nâng cao uy tín của sản phẩm trên thị trường quốc tế.
Thay vì tập trung vào xuất khẩu nguyên liệu thô với giá trị gia tăng thấp, nhiều doanh nghiệp đã chuyển hướng sang phát triển các dòng chè xanh, chè đen chất lượng cao và sản phẩm chế biến sâu nhằm cải thiện biên lợi nhuận cũng như xây dựng thương hiệu bền vững.
Dù triển vọng tích cực, doanh nghiệp chè Việt cũng đang đối mặt với áp lực cạnh tranh ngày càng lớn tại Malaysia.
Theo Bộ Công Thương, các quốc gia xuất khẩu chè lớn như Kenya không còn chỉ tập trung vào dòng chè đen truyền thống mà đang mở rộng sang các phân khúc có giá trị cao hơn như chè xanh, chè tím và các dòng chè đặc sản. Xu hướng này khiến cuộc cạnh tranh tại thị trường Malaysia ngày càng khốc liệt, đặc biệt ở phân khúc trung và cao cấp.
Trong bối cảnh đó, để duy trì tốc độ tăng trưởng và mở rộng thị phần, các doanh nghiệp Việt cần tiếp tục đầu tư vào công nghệ chế biến, cải tiến bao bì, xây dựng thương hiệu và đáp ứng các tiêu chuẩn chất lượng quốc tế. Đây được xem là những yếu tố then chốt giúp chè Việt không chỉ giữ vững vị thế tại Malaysia mà còn nâng cao khả năng cạnh tranh trên thị trường xuất khẩu trong những năm tới.