TP. Hồ Chí Minh – Catalonia: Mở rộng hợp tác chiến lược, tạo động lực phát triển trong giai đoạn mới

Việc TP Hồ Chí Minh và Vùng Catalonia (Tây Ban Nha) thống nhất thúc đẩy hợp tác trên nhiều lĩnh vực không chỉ củng cố mối quan hệ hữu nghị đã được vun đắp bền vững, mà còn mở ra cơ hội kết nối sâu rộng giữa hai trung tâm kinh tế năng động, tạo động lực mới cho hợp tác đầu tư, thương mại, đổi mới sáng tạo và phát triển bền vững giữa Việt Nam và châu Âu.

Phó Chủ tịch UBND TP. Hồ Chí Minh Hoàng Nguyên Dinh đã tiếp Chủ tịch Chính quyền Vùng Catalonia (Tây Ban Nha) Salvador Illa I Roca và Đoàn công tác đến thăm, làm việc tại TP. Hồ Chí Minh.
Phó Chủ tịch UBND TP. Hồ Chí Minh Hoàng Nguyên Dinh đã tiếp Chủ tịch Chính quyền Vùng Catalonia (Tây Ban Nha) Salvador Illa I Roca và Đoàn công tác đến thăm, làm việc tại TP. Hồ Chí Minh.

Trong bối cảnh TP Hồ Chí Minh bước vào giai đoạn phát triển với quy mô mới, còn Catalonia đẩy mạnh chiến lược hợp tác với khu vực châu Á, những định hướng hợp tác về đổi mới sáng tạo, chuyển đổi xanh, logistics, hạ tầng, y tế, giáo dục và giao lưu nhân dân được kỳ vọng sẽ trở thành động lực thúc đẩy tăng trưởng bền vững, góp phần làm sâu sắc hơn quan hệ Đối tác Chiến lược Việt Nam – Tây Ban Nha.

Phát huy những lợi thế bổ trợ để mở rộng không gian hợp tác

Quan hệ hợp tác giữa TP Hồ Chí Minh và Vùng Catalonia đang đứng trước nhiều cơ hội phát triển khi cả hai địa phương đều sở hữu những lợi thế nổi trội về kinh tế, khoa học - công nghệ, đổi mới sáng tạo và hội nhập quốc tế. Không chỉ là những đầu tàu tăng trưởng của mỗi quốc gia, TP Hồ Chí Minh và Catalonia còn có nhiều điểm tương đồng trong định hướng phát triển, lấy đổi mới sáng tạo, chuyển đổi số và phát triển bền vững làm nền tảng nâng cao năng lực cạnh tranh.

Trong chuyến thăm và làm việc tại TP Hồ Chí Minh vào ngày 28/7, Chủ tịch Chính quyền Vùng Catalonia Salvador Illa I Roca đánh giá cao những thành tựu phát triển kinh tế - xã hội của Thành phố, đồng thời khẳng định đây là địa phương năng động nhất Việt Nam với môi trường khởi nghiệp và đổi mới sáng tạo phát triển mạnh mẽ. Theo ông, những kết quả đạt được trong nhiều năm qua đã đưa TP Hồ Chí Minh trở thành điểm đến hấp dẫn đối với các nhà đầu tư quốc tế, trong đó có cộng đồng doanh nghiệp Tây Ban Nha.

Ông Salvador Illa I Roca cho rằng chuyến công tác lần này là sự tiếp nối của quá trình hợp tác đã được xây dựng từ các thỏa thuận thương mại giữa hai bên từ năm 2009 và được tiếp thêm động lực sau chuyến thăm Việt Nam của Thủ tướng Tây Ban Nha vào năm 2025. Đây là cơ sở quan trọng để hai địa phương tiếp tục mở rộng hợp tác theo hướng thực chất và hiệu quả hơn.

Catalonia hiện là một trong những cộng đồng tự trị phát triển nhất của Tây Ban Nha, đóng góp khoảng 20% GDP và khoảng 20% dân số cả nước. Với Barcelona là trung tâm kinh tế, tài chính, công nghệ và đổi mới sáng tạo hàng đầu châu Âu, Catalonia nhiều năm liền duy trì tốc độ tăng trưởng kinh tế cao, đồng thời là nơi hội tụ các doanh nghiệp công nghệ, trung tâm nghiên cứu và hệ sinh thái khởi nghiệp có sức cạnh tranh quốc tế.

Việc Catalonia xác định khu vực châu Á, đặc biệt là Việt Nam và TP Hồ Chí Minh, là đối tác ưu tiên trong chiến lược phát triển 5 năm không chỉ phản ánh sự dịch chuyển trong định hướng hợp tác quốc tế của địa phương này, mà còn cho thấy vị thế ngày càng quan trọng của Việt Nam trong chuỗi cung ứng toàn cầu cũng như vai trò đầu tàu kinh tế của TP Hồ Chí Minh.

Trên cơ sở đó, Chủ tịch Salvador Illa I Roca đề xuất mở rộng hợp tác trong các lĩnh vực hạ tầng kỹ thuật, giao thông, năng lượng xanh và đổi mới sáng tạo. Theo ông, Barcelona có nhiều kinh nghiệm trong phát triển đô thị thông minh, chuyển đổi số và xây dựng hệ sinh thái đổi mới sáng tạo, những lĩnh vực có thể bổ trợ hiệu quả cho chiến lược phát triển của TP Hồ Chí Minh.

Bên cạnh đó, Catalonia cũng mong muốn tăng cường hợp tác trong giáo dục, đào tạo, trao đổi nguồn nhân lực chất lượng cao, đồng thời mở rộng liên kết về y tế và dược phẩm – những lĩnh vực Barcelona đang có nhiều lợi thế về nghiên cứu và phát triển. Văn hóa, du lịch và thể thao cũng được xem là những lĩnh vực giàu tiềm năng, góp phần tăng cường giao lưu nhân dân, tạo nền tảng xã hội bền vững cho quan hệ hợp tác giữa hai địa phương.

Hiện thực hóa tiềm năng bằng những chương trình hợp tác cụ thể

Đáp lại những đề xuất từ phía Catalonia, Phó Chủ tịch UBND TP Hồ Chí Minh Hoàng Nguyên Dinh khẳng định Thành phố luôn coi trọng việc mở rộng quan hệ hợp tác với các địa phương và đối tác quốc tế, trong đó có Tây Ban Nha nói chung và Vùng Catalonia nói riêng. Theo ông, sự tương đồng về định hướng phát triển trên các lĩnh vực kinh tế, văn hóa, khoa học - công nghệ, đổi mới sáng tạo và hệ thống cảng biển là nền tảng quan trọng để hai bên triển khai các chương trình hợp tác có chiều sâu.

Phó Chủ tịch Hoàng Nguyên Dinh cho biết, từ ngày 1/7/2025, TP Hồ Chí Minh bước vào giai đoạn phát triển mới sau khi hợp nhất với Bình Dương và Bà Rịa - Vũng Tàu. Với diện tích hơn 6.770 km² và dân số trên 14 triệu người, Thành phố trở thành đô thị có quy mô kinh tế và dân số lớn nhất cả nước, đóng góp khoảng một phần tư GDP quốc gia.

Trong sáu tháng đầu năm 2026, kinh tế Thành phố tiếp tục duy trì đà tăng trưởng khoảng 9% và đang hướng tới mục tiêu tăng trưởng trên 10% trong thời gian tới. Để đạt được mục tiêu đó, TP Hồ Chí Minh xác định khoa học - công nghệ, chuyển đổi số, chuyển đổi xanh và hội nhập quốc tế là những động lực quan trọng của quá trình phát triển.

Từ những định hướng đó, TP Hồ Chí Minh mong muốn cùng Catalonia cụ thể hóa tiềm năng hợp tác thành các chương trình và dự án thiết thực. Một trong những đề xuất đáng chú ý là nghiên cứu mở đường bay thẳng giữa TP Hồ Chí Minh và Barcelona. Nếu được triển khai, tuyến bay này không chỉ tạo điều kiện thuận lợi cho giao lưu nhân dân và phát triển du lịch mà còn góp phần rút ngắn khoảng cách giữa hai trung tâm kinh tế, thúc đẩy kết nối doanh nghiệp, mở rộng thương mại và thu hút đầu tư.

Trong lĩnh vực logistics và cảng biển, hai bên cũng có nhiều điều kiện để bổ trợ lẫn nhau. TP Hồ Chí Minh hiện sở hữu hệ thống cảng nước sâu lớn nhất cả nước, trong khi Barcelona là một trong những cảng biển quan trọng của châu Âu. Sự kết nối giữa hai đầu mối logistics này sẽ mở ra cơ hội phát triển chuỗi cung ứng quốc tế, nâng cao năng lực vận tải và tăng cường liên kết thương mại giữa Việt Nam với thị trường châu Âu.

Lĩnh vực thể thao cũng được kỳ vọng sẽ trở thành điểm nhấn mới trong quan hệ hợp tác. Trong bối cảnh TP Hồ Chí Minh đang triển khai Dự án Khu Liên hợp Thể dục Thể thao Quốc gia Rạch Chiếc với quy mô hơn 186 ha, kinh nghiệm của Barcelona trong quy hoạch, đầu tư và vận hành các công trình thể thao hiện đại sẽ là nguồn tham khảo có giá trị, góp phần nâng cao chất lượng hạ tầng thể thao của Thành phố.

Tham dự buổi làm việc còn có Đại sứ Tây Ban Nha tại Việt Nam Carmen Cano de Lasala, thể hiện sự quan tâm của Chính phủ Tây Ban Nha đối với việc thúc đẩy quan hệ hợp tác giữa các địa phương của hai nước. Điều này cũng cho thấy hợp tác giữa TP Hồ Chí Minh và Catalonia không chỉ mang ý nghĩa song phương ở cấp địa phương mà còn góp phần hiện thực hóa các mục tiêu trong quan hệ Đối tác Chiến lược Việt Nam – Tây Ban Nha.

Trong bối cảnh kinh tế thế giới đang chuyển dịch theo hướng xanh, số hóa và đổi mới sáng tạo, việc mở rộng hợp tác giữa TP Hồ Chí Minh và Catalonia không đơn thuần là sự kết nối giữa hai địa phương, mà còn phản ánh xu thế chủ động hội nhập, đa dạng hóa quan hệ đối ngoại và khai thác hiệu quả các nguồn lực quốc tế phục vụ phát triển. Khi những định hướng hợp tác được cụ thể hóa bằng các dự án đầu tư, chương trình chuyển giao công nghệ, kết nối doanh nghiệp và đào tạo nguồn nhân lực, quan hệ giữa TP Hồ Chí Minh và Catalonia sẽ có thêm những động lực mới, đóng góp thiết thực vào sự phát triển của mỗi địa phương, đồng thời góp phần củng cố và làm sâu sắc hơn quan hệ hữu nghị, hợp tác giữa Việt Nam và Tây Ban Nha trong giai đoạn mới.

Bạch Dương – Việt Hùng