Năm học vừa qua, hoạt động giáo dục ở xã Bình Nguyên tiếp tục duy trì sự ổn định về quy mô trường lớp, bảo đảm tỷ lệ huy động học sinh ra lớp ở mức cao, nền nếp dạy và học được giữ vững. Điều đáng chú ý không chỉ nằm ở sự ổn định ấy, mà ở những bước tiến về chất lượng, yếu tố vốn đòi hỏi thời gian và sự kiên trì.
Ở các sân chơi học thuật cấp tỉnh, học sinh toàn xã đã giành được 54 giải, qua đó đưa Bình Nguyên vươn lên xếp thứ 6 toàn tỉnh. Đây không phải là một thứ hạng mang tính ngẫu nhiên, mà là kết quả của quá trình đầu tư có định hướng trong công tác bồi dưỡng học sinh. Đặc biệt, trong lĩnh vực nghiên cứu khoa học kỹ thuật, nơi không chỉ cần kiến thức mà còn đòi hỏi tư duy sáng tạo và khả năng ứng dụng, địa phương đã có 1 dự án nằm trong 9 dự án tiêu biểu của tỉnh được lựa chọn tham gia giải Quốc gia và đã xuất sắc đạt giải Ba.
Nếu chỉ nhìn vào con số, có thể thấy đó là thành tích đáng ghi nhận. Nhưng điều quan trọng hơn nằm ở cách mà những con số ấy được tạo ra. Đó không còn là câu chuyện của việc “luyện thi” đơn thuần, mà là dấu hiệu cho thấy giáo dục ở Bình Nguyên đang từng bước chuyển từ tiếp cận kiến thức sang phát triển năng lực, một yêu cầu cốt lõi của đổi mới giáo dục hiện nay.
Đồng chí Nguyễn Thị Thu Hường, Trưởng phòng Văn hoá - Xã hội xã Bình Nguyên cho biết: Điều chúng tôi quan tâm không phải là có bao nhiêu giải thưởng, mà là học sinh học được gì từ quá trình đó. Giáo dục phải hướng tới sự phát triển toàn diện, giúp các em có kỹ năng, có tư duy và có khả năng thích ứng. Thành tích chỉ là hệ quả, không phải mục tiêu cuối cùng.
Nhìn từ góc độ quản lý, quan điểm này cho thấy một sự thay đổi trong tư duy điều hành giáo dục ở địa phương. Thay vì chạy theo những chỉ tiêu ngắn hạn, xã đang hướng đến việc xây dựng nền tảng dài hạn, nơi chất lượng được hình thành từ chính quá trình dạy và học hằng ngày.
Từ bức tranh chung ấy, có thể nhìn rõ hơn qua một lát cắt cụ thể- Trường Tiểu học Hương Canh A. Đây là một trong những đơn vị tiêu biểu trong việc triển khai mô hình “Trường học hạnh phúc”, gắn với đổi mới phương pháp dạy học và xây dựng môi trường giáo dục tích cực.
Góc học hạnh phúc lớp 3A4, trường Tiểu học Hương Canh A
Không khó để nhận ra sự thay đổi khi bước vào khuôn viên nhà trường. Không khí học tập cởi mở, thân thiện thể hiện ngay từ cách tổ chức lớp học đến mối quan hệ giữa thầy và trò. Thay vì những giờ học nặng về truyền đạt một chiều, giáo viên đã chủ động tạo điều kiện để học sinh tham gia nhiều hơn vào quá trình học tập: thảo luận nhóm, trình bày ý kiến, tham gia các hoạt động trải nghiệm.
Thầy và trò Trường Tiểu học Hương Canh A hưởng ứng Chương trình “Vì biển đảo quê hương”
Cô giáo Ngô Thị Như Lan, Hiệu trưởng Trường Tiểu học Hương Canh A cho biết: Nhà trường luôn chú trọng xây dựng môi trường giáo dục mở, xanh, sạch đẹp, thân thiện, an toàn, giữ gìn bản sắc văn hóa dân tộc. Đặc biệt, thường xuyên đổi mới dạy và học, thi, kiểm tra, đánh giá. Trong đó, giáo viên quan tâm tăng cường cho học sinh kỹ năng thực hành, vận dụng kiến thức vào từng nội dung của bài học; tổ chức dạy học phân hóa theo năng lực của học sinh dựa theo chuẩn kiến thức, kỹ năng của chương trình giáo dục phổ thông. Một số biện pháp đổi mới phương pháp dạy học cũng được Ban Giám hiệu Nhà trường quan tâm thực hiện như cải tiến phương pháp dạy học truyền thống kết hợp đa dạng các phương pháp dạy học; sử dụng hiệu quả các phương tiện dạy học và công nghệ thông tin phù hợp với nội dung bài học...
Các câu lạc bộ như đọc sách, STEM, kỹ năng sống… được duy trì thường xuyên, thu hút trên 90% học sinh tham gia. Đây không chỉ là những hoạt động ngoại khóa mang tính bổ trợ, mà thực sự trở thành môi trường để học sinh phát triển năng lực cá nhân. Cùng với đó, 100% giáo viên được tập huấn về phương pháp giảng dạy tích cực, ứng dụng công nghệ thông tin, từng bước đáp ứng yêu cầu chuyển đổi số trong giáo dục.
Học sinh của Trường Tiểu học Hương Canh A xuất sắc đạt giải cuộc thi đại sứ văn hóa đọc
Một yếu tố không thể bỏ qua trong quá trình xây dựng mô hình là sự đồng hành của phụ huynh. Thông qua các kênh trao đổi, khảo sát, gần như toàn bộ phụ huynh đều tham gia góp ý cho hoạt động của nhà trường. Mối liên kết giữa gia đình và nhà trường vì thế không còn mang tính hình thức, mà trở thành một phần quan trọng trong quá trình giáo dục học sinh.
Ban Giám hiệu Trường Tiểu học Hương Canh A tặng quà cho học sinh có thành tích xuất sắc trong học tập
Cô Lan cho biết thêm: “Chúng tôi không coi trường học hạnh phúc là một danh hiệu, mà là một trạng thái cần duy trì mỗi ngày. Khi học sinh cảm thấy an toàn, được tôn trọng và được khuyến khích, các em sẽ học tốt hơn một cách tự nhiên…”
Thực tế cho thấy, khi môi trường học tập thay đổi, những chuyển biến tích cực sẽ dần xuất hiện. Học sinh tự tin hơn trong giao tiếp, chủ động hơn trong học tập. Giáo viên cũng linh hoạt hơn trong cách tổ chức bài giảng, không còn bị bó buộc trong khuôn mẫu cứng nhắc. Những giờ học trở nên sinh động hơn, gắn với thực tiễn hơn, qua đó giúp học sinh hiểu bài sâu hơn và nhớ lâu hơn.
Các em học sinh Trường Tiểu học Hương Canh A hào hứng tham gia thi đấu thể dục thể thao gắn với trò chơi dân gian
Tuy nhiên, bên cạnh những kết quả đạt được, công tác giáo dục ở xã Bình Nguyên vẫn còn những vấn đề cần tiếp tục được giải quyết. Sự chênh lệch về điều kiện giữa các trường, giữa các nhóm học sinh vẫn là thách thức không nhỏ. Cơ sở vật chất ở một số điểm trường chưa thực sự đáp ứng yêu cầu đổi mới. Áp lực từ chương trình, từ việc kiểm tra, đánh giá trong bối cảnh chuyển đổi cũng đặt ra không ít khó khăn cho đội ngũ giáo viên…
Đặt trong bối cảnh đó, câu hỏi không chỉ là làm thế nào để duy trì những kết quả đã đạt được, mà còn là làm thế nào để mở rộng những mô hình hiệu quả, đưa chúng trở thành mặt bằng chung của toàn hệ thống. Đây là bài toán đòi hỏi sự kiên trì, đồng thời cần có sự vào cuộc đồng bộ của nhiều phía, từ chính quyền đến nhà trường và cộng đồng.
Nhìn về phía trước, Bình Nguyên đang có những điều kiện thuận lợi để tiếp tục phát triển nếu giữ vững định hướng hiện nay. Khi giáo dục được đặt đúng vị trí, khi học sinh thực sự trở thành trung tâm của quá trình dạy và học, thì những kết quả đạt được sẽ không chỉ dừng lại ở các con số, mà còn thể hiện ở chất lượng con người.
Suy cho cùng, giáo dục không phải là cuộc đua ngắn hạn để đạt thứ hạng, mà là hành trình dài để hình thành năng lực và nhân cách. Và ở Bình Nguyên, hành trình ấy đang được bắt đầu từ những thay đổi rất cụ thể: một lớp học cởi mở hơn, một phương pháp dạy học linh hoạt hơn, một mối quan hệ gần gũi hơn giữa thầy và trò.
Từ những con số biết nói đến những chuyển động âm thầm trong từng lớp học, có thể thấy công tác giáo dục ở xã Bình Nguyên đang đi đúng hướng. Nhưng đi đúng hướng mới chỉ là điều kiện cần. Điều quan trọng hơn là duy trì được hướng đi đó và từng bước đi xa hơn trên con đường đã chọn. Và có lẽ, điều đáng chờ đợi không chỉ là những bảng thành tích trong các năm học tới, mà là sự trưởng thành của một thế hệ học sinh - những người không chỉ có kiến thức, mà còn có kỹ năng, có tư duy và có trách nhiệm với cộng đồng.
Ngô Anh